امروز وزيرمختار شوروى در ايران در يادداشتى به وزير امور خارجه با اشاره به موضوع تحويل دادن بانك استقراضى به دولت ايران، تصريح كرد: چون كتابخانه اين بانك متعلق به جمعى از كاركنان سابق اين بانك بوده، نبايد مانند اموال بانك به دولت ايران تحويل داده شود. وزيرمختار شوروى با بيان اينكه، گروهى از كاركنان سابق بانك از نظر حقوقى نسبت به آن كتابخانه ذى‌نفع مى‌باشند درخواست نمود: كتابخانه مزبور براى استفاده عمومى روس‌هاى مقيم تهران به سفارت شوروى تحويل داده شود. ١

* آزادى اتباع روس مظنون به مشاركت در قيام خراسان‌

چند نفر از اتباع روسيه كه مظنون به مشاركت در انقلاب خراسان‌ ٢ بودند پس از مدتى توقيف در مشهد آزاد شدند و فقط دو نفر آنان به نام‌هاى غلام دوافروش و مير مرتضى‌ ٣ مدير چاپخانه طوس هنوز در توقيف بودند. قرار بود غلام دوافروش از مشهد تبعيد شود ولى مير مرتضى از وزير جنگ تقاضاى عفو نموده بود.

ازاين‌رو، مقرب السلطنه كارگزار خراسان در اين‌باره با ارسال تلگرافى به وزارت امور خارجه، تقاضا كرد تا اگر وزير جنگ قصد عفو وى را دارد او را با شرايطى عفو نمايد كه ديگر نتواند محرك اجانب شود. ٤

* هراس احمد شاه از وزير جنگ‌

«هوپنو» وزيرمختار فرانسه در تهران در تلگرامى به وزارت امور خارجه كشورش، علت اصلى سفر احمد شاه به اروپا را، ترس وى از نفوذ فوق العاده وزير جنگ دانست و توضيح داد:

اين سفر موجب گسترش دامنه نفوذ سردار سپه خواهد شد. ٥

______________________________
(١). مراسله نماينده مختار شوروى به وزير خارجه، ٢٦/ ١٠/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٣٨، پ ١، ص ٤١.

(٢). منظور از انقلاب خراسان، اشاره به وقايع اخير خراسان و اقدامات كلنل محمد تقى خان پسيان است. (م).

(٣). مير مرتضى مبلغ زيادى نيز به بانك استقراضى (بانك ايران) مقروض بود.

(اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٤٤، پ ٣٤، ص ٥).

(٤). تلگراف مقرب السلطنه به وزارت خارجه، ٢٦/ ١٠/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٤٤، پ ٣٤، ص ٥.

(٥). اسناد وزارت خارجه فرانسه، مجلد ١٠، ص ١٦٨.