روز شمار تاريخ معاصر ايران - فراهانى، حسن - الصفحة ٤٦٩
اظهار داشت اگر خدمتى در اين زمينه از دستش برآيد با كمال ميل در انجامش حاضر است.» ٩
* ميزان بدهىهاى ايران به انگليس
«كرزن» وزير خارجه انگليس به «گدس» در واشنگتن دستور داد، به دولت آمريكا اطلاع دهد كه «ايران به غير از دعاوى اتباع مختلف انگليسى و ديگر دعاوى بريتانيا، بيش از ٠٠٠/ ٢٠٠/ ١ ليره بدهى دارد.» ١٠
* تسليم اعتبارنامه سرپرسى لورن به احمد شاه
«سرپرسى لورن» وزيرمختار جديد دولت انگليس امروز صبح ساعت ١١ به اتفاق «وحيد السلطان» مهماندارش در قصر فرحآباد به حضور احمد شاه رسيد و اعتبارنامه خود را تسليم احمد شاه نمود. ١١
* نارضايتى كنسول روسيه در رشت از ممنوعيت حمل برنج به روسيه
«خاوين» كنسول روسيه در رشت كه به دليل داير نبودن ساختمان كنسولگرى رشت مدتى بود در انزلى حضور داشت، امروز در اولين ملاقاتش با كارگزار انزلى از ممنوعيت حمل برنج به روسيه ابراز نارضايتى كرد ١٢ و گفت: چون مسئولين دولت ايران از اوضاع روسيه مطلع هستند بايد اجازه دهند تا هفتاد و پنج هزار پوط برنج موجود و چهار صد و سى و پنج هزار پوط برنج را كه قبلا بيعانهاش پرداخت شده است، به روسيه حمل بشود. ١٣
خاوين به دليل ممنوع شدن حمل برنج امروز بدون مقدمه به تهران رفت تا از سفارت روسيه در اين خصوص كسب تكليف نمايد. ١٤
* حمله چهارده سارق به يك قافله تجارى
در پى حمله چهارده سارق ١٥ به يك قافله تجار مشهدى، رئيس امنيه راه «دزداب» كه به همراه سوارانش به تعقيب سارقين اموال تجار مشهدى رفته بودند، امروز به دزداب بازگشتند. آنان چهار نفر از سارقين را كه افغان بودند به نايب الحكومه منطقه «چهاربرجك» افغانستان تحويل داده و دو نفر از سارقين بلوچ را نيز به همراه اموال مسروقه به دزداب آورده و تحويل حكومت سيستان دادند. ١٦
* ورود وزيرمختار فرانسه به تهران
وزيرمختار فرانسه ساعت پنج بعد از ظهر امروز به تهران وارد شد و مستقيما به سفارت فرانسه رفت. ١٧
* ورود يك عده قزاق به انزلى
گروهى قزاق كه ديشب وارد انزلى شده بودند به همراه تعدادى ژاندارم كه از قبل در انزلى حضور داشتند امروز به طرف رشت رهسپار گرديدند. ١٨
* آمادگى كمپانى استاندارد اويل براى پرداخت وام
دكتر مور نماينده كمپانى استاندارد اويل به وزارت خارجه آمريكا نوشت: كمپانى ١٩ متبوعش در صورتى كه كمپانى نفت ايران و انگليس و دولت انگلستان تجويز نمايند، حاضر به بررسى تأمين وامى به مبلغ يكصد هزار دلار به ايران مىباشد. ٢٠
______________________________
(١). كلنل واژهاى فرانسوى است، صاحبمنصبى
كه بر يك هنگ فرماندهى كند، سرهنگ.
(٢). البته برخى كشته شدن او را به سوارهاى چليبانلو و شاهسونها نسبت مىدهند. بعد از كشته شدن اميرارشد سوارهاى قراجهداغى كه تحت فرمان او بودند گريختند. در اين جنگ «لارسن» روسى معاون كلنل لوندبرگ نيز كشته شد. (اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٤٥، پ ١٠، ص ٢٥٢).
(٣). جنبش ميرزا كوچك خان بنابر گزارشهاى سفارت انگليس، ص ١٠٠.
(٤). تلگراف امير لشكر شمال غرب به رئيس اركان حرب كل قشون ٢/ ١١/ ١٣٠٠، اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى، پ ٩٧/ ١٣٠٠، ص ٦١.
(٥). جميل بيگ در سال ١٩١٨ كه آجودان احسان پاشا، ژنرال عثمانى بود با سميتقو آشنا شد و از آن زمان روابط خويش را با او حفظ كرده بود (جنبش ميرزا كوچك خان بنابر گزارشهاى سفارت انگليس، ص ١٠١).
(٦). جنبش ميرزا كوچك خان بنابر گزارشهاى سفارت انگليس، ص ١٠٠.
(٧). همان، ص ١٠١.
(٨). روزنامه ايران، ١/ ١٠/ ١٣٠٠، ص ٢.
(٩). مراسله سفارت ايران در برن به وزارت خارجه، ٢٩/ ٩/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٢٧، پ ١، ص ٤٨.
(١٠).Curzon to Geddes ,٠٢ December ١٢٩١ .Fo ٦١٤ /٩٦ .
(١١). روزنامه ايران، ٢٩/ ٩/ ١٣٠٠، ص ٢.
(١٢). بعد از اعتراض كنسول روس، از طرف وزارت خارجه به گمرك دستور داده شد به روسها اجازه حمل برنجى كه خريده و حاضر داشتند داده شود.
(اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٦٥، پ ٥، ص ٤٠).
(١٣). تلگراف رمز كارگزارى انزلى به وزارت خارجه، ٢٩/ ٩/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٦٥، پ ٥، ص ٤٠.
(١٤). تلگراف كارگزارى رشت به وزارت خارجه، ٣٠/ ٩/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٦٥، پ ٥، ص ٣٨.
(١٥). سارقين، ده نفر بلوچ و چهار نفر افغان بودند (اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٤٤، پ ٦، ص ٣).
(١٦). تلگراف حكومت سيستان به وزارت داخله، ٢٨/ ٩/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٤٤، پ ٦، ص ٣.
(١٧). روزنامه ايران، ٢٩/ ٩/ ١٣٠٠، ص ٣.
(١٨). روزنامه ايران، ١/ ١٠/ ١٣٠٠، ص ٢.
(١٩). كمپانى استاندارد اويل از وزارت خارجه آمريكا خواست تحقيق نمايد كه آيا انگلستان اجازه مىدهد حق امتياز دارسى به عنوان پشتوانه وام تلقى گردد يا نه؟ وزارت خارجه آمريكا نيز در پاسخى كوتاه و رسمى به استاندارد اويل چنين گفت: «وزارت خارجه آمريكا چنين اقدامى را مناسب نمىداند و ضمنا اطلاعى هم از موقعيت و كم و كيف امتياز دارسى ندارد».
(٢٠).Dec .File ١٩٨ .٣٦٣٦ ,Standardoil ,٠٢ Dec ١٢٩١