______________________________
(١). انگليسى‌ها سرانجام فقط ٧٠٠ تفنگ به دولت ايران فروختند و با خوددارى از فروش مسلسل و مهمات باقى مانده را از ميان بردند. (م).

(٢).

Bridgeman to Curzon, ٢١ October ١٢٩١, Fo ١٧٣/ ٧٠٤٦

. (٣). اكتشافات نفتى شركت نفت انگليس و ايران در منطقه دشت قير، در طول سال ١٣٠٠ ش، شكل قطعى و مشخصى به خود گرفت. نقشه‌برداران شركت نفت به اين نتيجه رسيدند كه بهترين مسير دستيابى، از ساحل به دشت قير گناوه در حوالى بندر ريگ است و مواد و تجهيزات لازم براى احداث جاده از ساحل تا محل حفر نخستين چاه آزمايشى را در بوشهر و گناوه گرد آوردند تا به محض انعقاد قراردادهاى رسمى با حيدر خان حيات داوودى و خوانين كشكولى، دست‌به‌كار شوند. با حيدر خان حيات داوودى مى‌بايست در مورد احداث يك پايگاه در گناوه و احداث آن بخشى از جاده كه از قلمرو او عبور مى‌كرد توافق مى‌شد. منطقه‌هاى نفتى مورد نظر نيز در مراتع زمستانى كشكولى‌ها قرار داشت. حدود ١٠٠٠ نفر كارگر ايرانى جهت احداث جاده مذكور به كار گرفته شده بودند. دولت ايران به محض آگاهى از انعقاد قراردادهاى فوق الذكر، شديدا اعتراض كرد و اظهار داشت: شركت نفت ايران و انگليس به هيچ‌وجه مجاز به انعقاد چنين قراردادى نبوده است (جنگ جهانى اول در جنوب ايران، صص ١٤٦- ١٤٧).

(٤). جنگ جهانى اول در جنوب ايران، ص ١٤٦.

(٥). همان، ص ١٣٧.

(٦). روزنامه ايران، ٢٠/ ٧/ ١٣٠٠، ص ١ و ٢.

(٧). چك و اسلواك كشورى در اروپاى شرقى بود كه بعدا به دو كشور جدا از هم تحت عنوان جمهورى چك و جمهورى اسلواك در اروپاى شرقى تبديل شد.

(٨). مراسله سفارت بلژيك به وزير خارجه، ١٩/ ٧/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٦١، پ ١٩، ص ٢- ٣.

(٩). بعد از مدتى خالو قربان به همراه تعدادى از نزديكان خود و چند نفر از اهالى رشت وارد امامزاده هاشم شدند. خالو قربان به حضور رضا خان رسيد و اسلحه موزر خود را به رضا خان تحويل داد. اما رضا خان اسلحه وى را مجددا به وى بازگرداند. (كتاب گيلان، ج ٢، ص ٢٣٤).

(١٠). كتاب گيلان، ج ٢، ص ٢٣٤ به نقل از مجله خواندنيها، ش ٧٤- ٦٨.

(١١). نامه سفارت انگليس به وزير خارجه، ١٩/ ٧/ ١٣٠٠، اسناد وزارت خارجه، س ١٣٠٠، ك ٤٤، پ ١٦، ص ٦.