انديشه هاى سياسى شيعه در عصر غيبت - كربلايى پازوكى، على - الصفحة ٦٣
ولايت در امور مهمى مانند اجراى حدود و قضاوت و اقامه نماز جمعه را براى فقيه جايز مىداند، به همينگونه، امورى مانند برقرارى نظم، دفاع از مملكت اسلامى و رعايت مصلحت اجتماعى مسلمين را نيز براى فقيه جايز مىشمرد.
علاوه بر شيخ طوسى، بزرگانى مانند سلّار ديلمى و قطب الدين راوندى[١] نيز در بحث امر به معروف، اقامه امر مهمى مانند اجراى حدود را به نيابت از امام معصوم عليهم السّلام وظيفه فقهاى اسلام مىدانند.
حمزة بن عبد العزيز ديلمى ملقب به سلّار مىگويد: قد فوّضوا الى الفقهاء اقامة الحدود و الأحكام بين الناس .. و أمروا عامة الشيعه بمعاونة الفقهاء على ذلك.[٢]
[امامان معصوم] اقامه حدود و برپايى احكام الإهى را [كه از شؤون ولايت سياسى است] به فقيهان شيعه واگذار كردهاند و از مردم خواستهاند كه براى انجام اين مهم به يارى فقيهان [جامع الشرايط] بشتابند!
به يقين اگر در زمان اين بزرگان حكومت اسلامى تشكيل مىشد، وظيفه اداره عمومى جامعه اسلامى را نيز به نيابت از امام زمان عليه السّلام وظيفه فقهاى جامع الشرايط مىدانستند.
كسى كه اجراى حدود را- حتى اگر به قتل نيز بينجامد- به نيابت از امام زمان (عج) براى ولىّ فقيه جامع الشرايط جايز مىداند، به طريق اولى در صورت مساعد بودن شرايط، براى وى، تدبير امور جامعه اسلامى را نيز به منظور تحصيل مصلحت اهم مردم و حفظ نظم براى او جايز مىشمرد.
[١] . ر. ك قطب الدين ابو الحسين سعيد بن هبة اللّه راوندى، فقه القرآن فى بيان آيات الاحكام، ناشر كتابخانه آية اللّه مرعشىنجفى، ١٤٠٥ ق، دوره دو جلدى، ج ١، ص ٣٥٩.
[٢] . ديلمى، حمزة بن عبد العزيز ملقب به سلّار، المراسم العلوية و الاحكام النبوية- تصحيح محمود بستانى، قم، انتشاراتحرمين، ١٤٠٤ ق، ص ٢٦١.