فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٧٦ - احكام مربوط به امر به معروف و نهى از منكر

٩٣- اگر امر به معروف يا نهى از منكر از بعضى افراد مؤثر واقع نشود، چنانچه برخى ديگر احتمال دهند كه اگر امر به معروف يا نهى از منكر كنند اثر بخش مى‌باشد، با اجتماع شرائط مذكوره در فقره (٢) اقدام به انجام آن بر آنها واجب مى‌باشد. ٩٤- اگر كسى يقين يا اطمينان پيدا كند كه به قدر لازم افرادى متصدى امر به معروف و نهى از منكر هستند، امر به معروف و نهى از منكر بر او واجب نمى‌باشد؛ ولى اگر خلاف آنچه در ذهنش بود ظاهر گردد، امر به معروف و نهى از منكر بر او واجب مى‌باشد.

٩٥- اگر كسى يقين يا اطمينان پيدا كند كه فردى كه متصدى امر به معروف يا نهى از منكر شده است قدرت انجام آن را دارد، وجوب امر به معروف يا نهى از منكر از او ساقط مى‌گردد؛ ولى اگر احتمال دهد يا گمان كند فردى كه متصدى امر به معروف يا نهى از منكر مى‌شود يا فردى كه متصدى آن شده است قدرت انجام آن را ندارد، وجوب آن از او ساقط نمى‌شود.

٩٦- اگر موضوع معروف يا منكر از بين برود، هر چند به دست خود مرتكب گناه- مثلًا كسى كه نماز نمى‌خواند دارويى بخورد كه ديوانه شود، يا كسى كه مى‌خواهد گوشت خوك بخورد به علتى آن گوشت را از بين ببرد- با فقدان موضوع، وجوب امر به معروف و نهى از منكر ساقط مى‌شود.

٩٧- اگر برپاداشتن معروفى كه از واجبات است يا ريشه كن نمودن منكرى كه از محرّمات است متوقف بر انجام حرام يا ترك واجبى باشد، ظاهراً بايد جانب اهمّ را مراعات نمايند، يعنى هركدام از آنها را كه اهمّ است انجام دهند.

٩٨- اگر در جايى امر به معروف و نهى از منكر هر دو واجب باشند و مكلف فقط توان انجام يكى از آن دو را داشته باشد، بايد جانب اهمّ را مراعات نمايد، يعنى هركدام از آنها را كه اهمّ است انجام دهد؛ و چنانچه در اهميت با هم مساوى باشند، در انجام آنها مخيّر است، يعنى هر كدام از آنها را كه بخواهد مى‌تواند انجام دهد.

٩٩- در موردى كه امر به معروف يا نهى از منكر با زبان واجب است، بيان حكم‌