درآمدى بر تفسير جامع روايى - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٧٠ - ٣ فهم حقيقت قرآن توسط راسخان در علم
آن را چنان قرار داد كه عالِم و غير عالِم، آن را مىفهمند؛ بخشى را تنها كسانى مىفهمند كه ذهنى صاف و حسّى لطيف و قدرت تشخيص دارند و خداوند، سينه آنان را براى [پذيرش و فهم] اسلام قرآنى گردانيده است؛ و بخشى را تنها خدا و امناى او و استواران در علم مىفهمند.
بنا بر اين، ديگران براى تفسير كامل قرآن راهى جز رجوع به راسخان در علم ندارند، و ترديدى نيست كه اهل بيت عليهم السلام، سرآمد راسخان در علم اند. از اين رو، بر پايه روايت بريد بن معاويه، هنگامى كه وى از امام باقر عليه السلام در باره آيه مورد بحث توضيح مىخواهد، امام عليه السلام در پاسخ مىفرمايد:
يَعنى تَأويلَ القُرآنِ كُلَّهُ
«إِلَّا اللَّهُ وَ الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ»
فَرَسولُ اللَّهِ أفضَلُ الرّاسِخينَ، قَد عَلَّمَهُ اللَّهُ جَميعَ ما أنزَلَ عَلَيهِ مِنَ التَّنزيلِ وَ التَّأويلِ، وما كانَ اللَّهُ مُنزِلًا عَلَيهِ شَيئاً لَم يُعَلِّمهُ تَأويلَهُ، و أوصِياؤُهُ مِن بَعدِهِ يَعلَمونَهُ كُلَّهُ، فَقالَ الَّذينَ لا يَعلَمونَ: ما نَقولُ إذا لَم نَعلَم تَأويلَهُ؟ فَأَجابَهُمُ اللَّهُ:
«يَقُولُونَ آمَنَّا بِهِ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنا»
وَ القُرآنُ لَهُ خاصٌّ و عامٌّ، و ناسِخٌ و مَنسوخٌ و مُحكَمٌ، فَالرّاسِخونَ فِى العِلمِ يَعلَمونَهُ.[١]
يعنى همه تأويلات قرآن (/ تأويل همه قرآن) را «جز خدا و راسخان در دانش، كسى نمىداند». پيامبر خدا صلى الله عليه و آله برترينِ راسخان است. خداوند، همه آنچه را بر او نازل كرد، از تنزيل و تأويل، به او آموخت و چنين نبوده كه خداوند بر او چيزى را
[١]. الكافى: ج ١ ص ٢١٣ ح ٢.