اهل سنّت قول وارث بودن عموم امت اسلامی، شهرت زیادی دارد[١]. قول دیگر مقصود از وارثان را انبیا و امم پیشین می‌داند[٢]. البته تقریر اخیر چندان در عصر معصومان شیوع نداشته و بعدها در تفاسیر اجتهادی مطرح شده است. ادله و شواهد خاصی در تفاسیر اهل سنّت برای اثبات اقوال مذکور ارائه نشده است و تنها به عنوان رأی و اقوال تفسیری مفسران کهن استناد شده است. به نظر مفسران اهل سنّت در آرای خود به ظهور و عام بودن الفاظ آیات ٣١-٣٣ سوره فاطر بسنده کرده یا مستندشان استنباطات شخصی آنان بوده است. جالب آن که برخی از این اقوال، همانند قول انبیا و صحابه با یکدیگر قابل جمع نیستند. علامه طباطبایی اختلاف دیدگاه‌های اهل سنّت در تعیین گروه پیشتازان در خیرات و وارثان برگزیده قرآن را تعجب آمیز خوانده است. سپس بعد از گزارش چند قول از آنان گفته است، این اختلاف آرا تا حدی هست که با ضرب احتمالات در همدیگر، از هزار رأی تجاوز می‌کند.[٣]

پندارۀ وارث بودن عموم امت اسلامی، از عهد امام سجاد٧[٤] تا عصر امام رضا٧[٥]، نگرۀ مطرح در مراکز مهم اسلامی عهد معصومان، از جمله عراق و خراسان بوده است. این سخن به معنای عدم شیوع آن در مدینه، مکه، شام و دیگر حوزه‌های تفسیری و حدیثی نیست، زیرا که خاستگاه اصلی پیدایش این نگره مدینه و مکه بوده و از طریق برخی از مفسران صحابه و تابعانی _ که میانه خوبی با اهل بیت نداشتند _ به مراکز دیگر شیوع پیدا کرده است. آرای منسوب به

[١]. همان.

[٢]. تفسیر نمونه، ج١٨، ص٢٦٠.

[٣]. تفسیر مقاتل بن سلیمان، ج٣، ص٧٧.

[٤]. تفسیر البغوی، ج٣، ص٥٧٠.

[٥]. تفسیر السمعانی، ج٤، ص٣٥٨.