مِنْها» [١]. فَقالَ: أَخْبِرْني بِما لا يَحِلُّ تَرْكُهُ وَلا يَتِمُّ الصَّلاةُ الّا بِهِ. فَقالَ عَلَيْهِ السَّلامُ: «لا يَتِمُّ الصَّلاةُ إِلّا لِذي طُهْرٍ سابغٍ وَتَمامٍ بالِغٍ غَيْرِ نازِغٍ وَلا زائِغٍ، عَرَفَ فَاخْبَتَ فَثَبَتَ وَهُوَ واقِفٌ بَيْنَ الْيَأسِ وَالطَّمَعِ وَالصَّبْرِ وَالْجَزَعِ كَأَنَّ الْوَعْدَ لَهُ صُنِعَ وَالْوَعيدَ بِهِ وَقَعَ، بَذَلَ عَرَضَهُ وَتَمَثَّلَ غَرَضَهُ وَبَذَلَ فِي اللَّه الْمُهْجَةَ وَتَنَكَّبَ إِلَيْهِ الْمَحَجَّةَ غَيْرِ مُرْتَغِمٍ بِارْتِغامٍ، يَقْطَعُ عَلائِقَ الإِهتِمامِ بِغَيْرِ مَنْ لَهُ قَصَدَ وَإِلَيْهِ وَفَدَ وَمِنْهُ اسْتَرْفَدَ؛ فَإِذا أَتى‌ بِذلِكَ كانَتْ هِيَ الَّتي تَنْهى‌ عَنِ الْفَحْشاءِ وَالْمُنَكَر ...» [٢] الحديث.

[١] در فلاح السائل مطبوع و بقيه مصادر روايى به جاى جمله «لست تفي بواحد منها» جمله «لست تؤاخذ بها» ذكر شده است ولكن متن حديث كاملًا مطابق با نقل مرحوم قاضى سعيد قمّى در كتاب أسرار العبادة وحقيقة الصلاة، ص ٨ مى‌باشد.

[٢] «از كتاب فلاح السائل نوشته عارف سالك مجاهد ابن طاووس رضى اللَّه عنه منقول است كه در آن گفته: حديث شده، رزام غلام آزاد شده خالد بن عبداللَّه، كه از اشقيا بود، در حضور ابوجعفر منصور (دوانيقى) از امام جعفر بن محمد (الصادق) عليهماالسلام درباره نماز و حدود آن پرسيد. آن حضرت عليه‌السلام فرمود: «نماز را چهار هزار حد است كه تو (حتى) يكى از آن حدود را تمام نتوانى كرد». رزام گفت: «مرا خبر ده از آنچه كه ترك آن جايز نيست و نماز جز بدان تمام نمى‌گردد». فرمود: «نماز به كمال نمى‌رسد جز براى كسى (نمازگزارى) كه داراى طهارتى همه جانبه و تماميتى رسا باشد؛ نه ديگران را اغوا كند و نه خود از حق منحرف گردد؛ (خدا را) شناخته و سر تسليم فرود آورده استقامت و ثبات در پيش گيرد؛ بين نوميدى (از رحمت خدا) و طمع (به رحمت او) و ميان شكيبايى و بيتابى ايستاده باشد، گويى وعده نيكوى خدا (ثواب و پاداش) برايش عملى شده و وعده عذاب بر او واقع گشته؛ مال و متاع خود را (در راه خدا) بذل نموده و هدف خود را (از عبادت) پيش رو قرار داده و در راه خدا خون خود ارزانى كرده و در راه به سوى خدا از ماسواى او روى گردانده؛ در بينى بر خاك نهادن (در سجده) هيچ ناخوشايندى و كراهتى در دل ندارد؛ رشته‌هاى پيوند را به غير آن كس كه او را قصد كرده و به سويش روانه شده و از او عطا و يارى طلبيده گسسته است؛ پس چون چنين نمازى به جاى آورد، اين همان نمازى است كه از فحشا و منكر باز مى‌دارد». حديث ادامه دارد. (فلاح السائل، ص ٦٣)