موسوعة الإمام الخميني 47 (سرّ الصلوة) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ١٢١ - وصل تفسيربسم اللَّه و بعض آداب تسميه

و از اين حديث شريف ظاهر شود كه سالك بايد متحقّق به مقام اسم اللَّه شود در عبادت، و تحقّق به اين مقامْ حقيقت عبوديت، كه فناء در حضرت ربوبيت است، مى‌باشد، و تا در حجاب إنّيت و أنانيت است در لباس عبوديت نيست، بلكه خودخواه و خودپرست است و معبود او هواهاى نفسانيه او است: أَ رَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ‌ [١]، و نظر او نظر ابليس لعين است كه در حجاب أنانيتْ خود و آدم- عليه السلام- را ديد و خود را بر او تفضيل داد، خَلَقْتَنِي مِنْ نارٍ وَ خَلَقْتَهُ مِنْ طِينٍ‌ [٢] گفت و از ساحت قدس مقرّبين درگاه مطرود شد. پس گوينده بِسْمِ اللَّه اگر نفس خود را به «سمة اللَّه» و «علامة اللَّه» متصف كرد و خود به مقام اسميّت رسيد و نظرش نظر آدم- عليه السلام- شد كه عالم تحقّق را- كه خود نيز خلاصه آن بود- اسم اللَّه ديد: وَ عَلَّمَ آدَمَ الْأَسْماءَ كُلَّها [٣]؛ در اين حال، تسميه او تسميه حقيقيه است و متحقّق به مقام عبادت است؛ كه القاء خودى و خودپرستى و تعلّق به عزّ قدس و انقطاع الى اللَّه است؛ چنانچه در ذيل حديث «رزام» از حضرت امام جعفر صادق است كه مى‌فرمايد: «يَقْطَعُ عَلائِقَ الاهتِمامِ بِغَيْرِ مَنْ لَهُ قَصَدَ وَإلَيْهِ وَفَدْ وَمِنْهُ اسْتَرْفَد ...» [٤] الى آخره.

و چون سالك را مقام اسميّت دست داد، خود را مستغرق در الوهيت بيند:

شد- فرمود: معناى گفته كسى كه‌بسم اللَّه مى‌گويد اين است كه من «سمه» اى از سمات خداوند را بر خود مى‌گذارم و آن «سمه» عبادت است". راوى گفت پرسيدم:" «سمه» يعنى چه؟" فرمود:" نشانه"». (التوحيد، صدوق، ص ٢٢٩، حديث ١)

[١] «آيا ديده‌اى آن را كه هواى نفس خود را خداى خود گرفته». (الفرقان (٢٥): ٤٣)

[٢] «مرا از آتش و او را از گِل آفريده‌اى». (الأعراف (٧): ١٢؛ ص (٣٨): ٧٦)

[٣] «و به آدم همه نامها را آموخت». (البقرة (٢): ٣١)

[٤] ر. ك: صفحه ١٣.