وجود ندارد. از اين روى، نمى‌توان تنها از آمدن واژه ذبح، شرط تيز بودن را فهميد. به علاوه آنچه در روايات آمده: «لا ذكاة إلاّ بحديدة» است، نه «لا ذبح إلاّ بحديدة» كه دلالتش را بر تيز بودن، بتوان مفروض شمرد.

افزون بر اينها، يقينى و روشن است كه در روايات، خصوصيت تيز بودن حديده به قرينه مقابله با عصا، نى و چوب كه معمولاً چنين نيستند، مورد نظر است.

بلكه بايد گفت: اگر منظور از «حديدة»معنى جامد آن بود، كلمه مذكر مى‌آمد. و گفته مى‌شد: «إلاّ بحديد» نه «حديدة»؛ زيرا به يقين قطعه آهن (به معناى جامد) در پاك و حلال گردانيدن حيوان دخالتى ندارد، به خلاف حديده به معناى اشتقاقى كه همان اسم آلت و به معناى ابزار تيز است.

بنابر اين، نمى‌توان عنوان حديده را در روايات، به معناى قطعه آهن به شمار آورد.

اگر گفته شود:اعتبار برندگى در ابزار ذبح، اگر از عنوان «حديدة» استفاده شود، چرا از ذبح با عصا، چوب و سنگ به طور مطلق نهى گرديده است ؟ حال آن كه مى‌بايد گفته مى‌شد: اگر تيز باشند ، مى‌توان با آنها نيز ذبح كرد.

پاسخ:اوّلاً، چنان كه قبلاً اشاره شد، هر چيز تيزى را نمى‌توان «حديدة» ناميد، بلكه تنها به سلاح برنده، يا آنچه كه معمولا از فلز سخت، به شكل شمشير، خنجر و يا چاقو، به منظور به كار گيرى در جدا كردن، كشتن و بريدن ساخته مى‌شود «حديدة» گفته مى‌شود. اين ويژگى همان چيزى است كه روايات بر آن دلالت دارند و آن را در برابر عصا، چوب و نى، هر چند تيز باشند، قرار مى‌دهند.

بنابر اين، دلالت روايات بر شرط بودن «حديدة» به معناى مشتق آن قابل اشكال و ايراد نيست و مى‌توان به اطلاق اين روايات، در مورد «حديده» (ابزار برنده) كه از معادن ديگر غير از آهن و يا آميخته‌هايى از آهن و غير آهن ساخته مى‌شود، تمسك جست‌حتى ترديد و شك و احتمال مقصود بودن چنين معنايى، كافى است كه سبب اجمال گردد و راه را براى