اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٩ - رابطه زندگى مادّى با مسائل اخلاقى در روايات اسلامى

حسن خلق، روزى را زياد مى‌كند!» [١]

٣- در حديث ديگرى از على عليه السلام درباره تأثير حسن اخلاق در جلب و جذب مردم به استحكام رابطه دوستى در ميان آنها چنين آمده است:

«مَنْ حَسُنَ خُلْقُهُ كَثُرَ مُحِبُّوهُ وَآنَسَتِ النُّفُوسُ بِهِ؛

كسى كه اخلاقش نيكو باشد، دوستانش فراوان مى‌شوند و مردم به او انس مى‌گيرند.» [٢]

٤- باز در حديث ديگرى از امام ششم، امام صادق عليه السلام اين معنى با صراحت بيشترى آمده، مى‌فرمايد:

«انَّ الْبِرَّ وَحُسْنَ الْخُلْقِ يَعْمُرانِ الدِّيارِ وَيَزيدانِ فِى الْاعْمارِ؛

نيكوكارى و حسن اخلاق، خانه‌ها (و شهرها) را آباد و عمرها را زياد مى‌كند!» [٣]

شك نيست كه عمران و آبادى در سايه اتّحاد و صميميّت و همكارى در ميان قشرهاى جامعه به وجود مى‌آيد، و آنچه باعث تحكيم اين امور شود، از عوامل مهمّ عمران و آبادى خواهد بود.

طول عمر نيز مولود آرامش فكر و آسودگى خيال و جلوگيرى از فقر و همكارى و همبستگى اجتماعى است و اين امور در سايه اخلاق به دست مى‌آيد.

٥- در همين رابطه، در حديثى از پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله آمده است كه فرمود:

«حُسْنُ الْخُلْقِ يُثْبِتُ الْمَوَدَّةَ؛

اخلاق خوب پيوند محبّت و دوستى را محكم مى‌كند.» [٤]

و نيز در احاديث متعدّدى درباره تأثير سوء خلق در ايجاد نفرت اجتماعى و پراكندگى مردم، و تنگى معيشت و سلب آرامش و آسايش مطالب فراوانى آمده است؛ از جمله:

٦- در حديثى از على عليه السلام مى‌خوانيم:

«مَنْ ساءَ خُلْقُهُ ضاقَ رِزْقُهُ؛

كسى كه اخلاقش بد باشد، روزى او تنگ مى‌شود!» [٥]

٧- و نيز از همان حضرت آمده است كه فرمود:

«مَنْ ساءَ خُلْقُهُ اعْوَزَهُ الصَّديْقُ‌

[١]. بحار، ج ٦٨، ص ٣٩٦

[٢]. غررالحكم‌

[٣]. بحار، ج ٦٨، ص ٣٩٥

[٤]. بحار، ج ٧٤، ص ١٤٨

[٥]. غررالحكم‌