نصب العين خود قرار دهد، مبادا بر اثر غفلت از آن و فراموش كردن اثرات مرگبار آن گناه، بار ديگر انگيزه‌ها در او رشد كند، و وسوسه‌ها از هر سو به قلب او هجوم آورد.

٥- در داستانهاى پيشينيان و كسانى كه بر اثر گناهان مختلف گرفتار مصائب دردناكى شدند، بينديشد، و سرگذشت آنها را از نظر بگذراند، حتّى در حالات انبياء و پيامبران معصومى كه گاه گرفتار لغزش ترك اولى‌ شدند، مطالعه كند؛ مثلًا، ببيند كه چه امرى سبب شد آدم با آن مقام والايش از بهشت رانده شود، يا حضرت يونس مورد خشم قرار گيرد، و به زندان شكم ماهى فرستاده شود يا بر اثر چه عواملى يعقوب، پيامبر بزرگ خدا، به درد جا نفرساى فراق فرزند سالها گرفتار آيد.

مطالعه‌اين‌امور بى‌شك وسوسه‌هاى گناه‌را كم‌مى‌كند، و به‌توبه دوام‌وثبات مى‌بخشد.

٦- به عقوبتها و مجازاتهايى كه بر يكايك از گناهان وعده داده شده بينديشد، و اين احتمال را از نظر دور ندارد كه تكرار گناه بعد از توبه ممكن است مجازات شديدترى داشته باشد.

و نيز به الطاف و عنايات الهيّه كه در انتظار توبه كاران است و شامل حال او شده است توجّه كند و دائماً به خود تلقين نمايد بكوش، اين عنايات و الطاف را حفظ كن، و اين مقام والايى كه خداوند نصيب تو كرده است به آسانى از دست مده!

٧- بايد وقت شبانه روزى خود را با برنامه‌هاى صحيح پركند، برنامه تلاش براى زندگى آبرومند، برنامه عبادت و بندگى خدا و برنامه سرگرمى‌هاى سالم؛ زيرا بى‌كارى و خالى ماندن اوقات از برنامه، بلاى عظيمى است كه زمينه را براى وسوسه‌هاى بازگشت به گناه فراهم مى‌سازد.

از دانشمندى پرسيدند كه تفسير حديث‌

الْتَّائِبُ حَبيبُ اللَّهِ‌

(توبه كننده دوست خداست) چيست؟ [١] گفت: منظور كسى است كه مصداق اين آيه شريفه باشد:

«التَّائِبُونَ‌

الْعابِدُونَ الْحامِدُونَ السَّائِحُونَ الرَّاكِعُونَ السَّاجِدُونَ الْآمِرُوْنَ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّاهُونَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ الْحافِظُونَ لِحُدُودِ اللَّهِ وَ بَشِّرِ الْمُؤْمِنينَ؛

(مؤمنان) توبه كنندگان، عبادتكاران، حمد

[١]. محجّة البيضاء، جلد ٧، صحفه ١٨٧