ناميده مى شدند؛ همانان كه در جريان تقسيم غنايمى كه از يهود بنى نضير به دست مسلمانان افتاده بود ، مهاجران را بر خود مقدّم داشتند و آيه ياد شده ، در ستايش آنان نازل گرديد .

دو . ايثار امام على عليه السلام

چند روايت تصريح مى كنند كه عبارتِ «و [ديگران را] بر خويش مقدّم مى دارند ، هر چند خودشان نياز مبرم داشته باشند» ، درباره ايثار امام على عليه السلام است؛ با اين تفاوت كه برخى از اين روايات ، مطلق اند و موضوع ايثار را بيان نمى كنند ، برخى موضوع ايثار را پوشاندن برهنه مى دانند ، برخى، موضوع ايثار را مقدّم داشتن مِقداد در تأمين نيازهاى زندگى مطرح مى كنند و برخى ديگر ، شأن نزول آن را پذيرايى از ميهمانى مى دانند كه پيامبر خدا براى على عليه السلام فرستاده بود.

سه . ايثار مرد انصارى

در صحيح البخارى روايت شده كه اين آيه ، درباره مردى از انصار است كه پيامبر خدا ، ميهمانى براى او فرستاد و او ميهمان خود را بر خود و همسر و فرزندانش مقدّم داشت . در اين كه نام ميزبان چيست ، اختلاف است . برخى او را ابو طلحه انصارى [١] دانسته اند و برخى ثابت بن قيس ؛ [٢] امّا صاحب مجمع البيان ، معتقد است كه ميزبان ، امام على عليه السلام بوده و مى گويد كه روايت صحيح ، دلالت بر اين نكته دارد . [٣]

[١] تفسير القرطبي : ج ١٨ ص ٢٥ .[٢] الدرّ المنثور : ج ٨ ص ١٠٢ .[٣] وى مى گويد: امّا آنچه ما با سند صحيح از ابو هريره روايت كرده ايم ، اين است كه كسى كه آن مرد را ميهمانى داد و كودك را خوابانْد و چراغ را خاموش كرد ، على و فاطمه عليهماالسلام بودند (مجمع البيان : ج ٩ ص ٣٩١) .