حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٣٧١
٤٢ / ٣
انواع هديه
٦٢٤٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هديه بر سه گونه است: هديه جبرانى، هديه رشوه اى [و تملّق آميز] ، و هديه به خاطر خداوند عز و جل.
٤٢ / ٤
حرام بودن هديه دادن به كارگزاران حكومتى
٦٢٤٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هديه دادن به زمامدار، [گونه اى] غلول [١] است.
٦٢٤٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هدايايى كه به كارگزارانْ پيشكش مى شود، خيانت است.
٦٢٤٦.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هدايايى كه به كارگزاران داده مى شود، همگى حرام است.
٦٢٤٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر كس براى برادر خود وساطتى بكند و او به خاطر آن وساطت، برايش هديه اى ببرد و او آن هديه را بپذيرد، هر آينه به دَرِ بزرگى از درهاى ربا وارد شده است.
٦٢٤٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ به على عليه السلام ـ: اى على! به زودى، مسلمانان به اموالشان آزمايش مى شوند و به خاطر ديندارى شان، بر خدا منّت مى نهند و آرزوى رحمت او را مى كنند و از خشم او آسوده خاطر مى شوند و با شبهههاى دروغين و هوس هاى غفلت زا، حرام او را حلال مى شمارند. پس شراب را به نام نبيذ ، و رشوه را به نام هديه و ربا را به نام خريد و فروش ، حلال مى كنند .
٦٢٤٩.صحيح البخارى ـ به نقل از ابو حميد ساعدى ـ: پيامبر صلى الله عليه و آله مردى از بنى اسد به نام ابن اُتْبيّه [٢] را مأمور جمع آورى زكات كرد. چون اموال زكات را آورد، گفت : اين براى شماست و اين هم به خود من ، هديه شده است. پيامبر صلى الله عليه و آله بر منبر ايستاد... و پس از حمد و ثناى خداوند، فرمود: «چه شده است كه كارگزار را مى فرستيم و وقتى مى آيد، مى گويد: اين ، از آنِ توست و اين ، از آنِ من؟! چرا در خانه پدر و مادرش نمى نشيند تا ببيند آيا باز هم براى او هديه مى آورند يا نه؟! سوگند به آن كه جان من در دست اوست، [آن كارگزار] هيچ چيز بر نمى دارد، مگر اين كه روز قيامت، آن را بر دوش خود خواهد كشيد ، اگرچه اشترى خروشان، يا گاوى نعره زن، يا گوسفندى بَع بَع كن باشد».
[١] . غُلول، به معناى خيانت در غنايم و سرقت پنهانى و به اصطلاح ، كِش رفتن از آن است . م .[٢] . در الترغيب و الترهيب (ج ١ ص ٥٦٤ ح ٩) از اين شخص به نام «ابن اللُتْبيّه» نام برده شده كه منسوب به تيره اى است به نام بنى لُتْب .