حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٧٣
٢٠ / ٣
خاستگاه هاى زهد
الف ـ خرد
٥٨٨٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند ـ تبارك و تعالى ـ خِرَد را از نورى آفريد كه در دانشِ پيشينش اندوخته و نهفته بود و هيچ پيامبر مُرسَل و فرشته مقرّبى ، از آن مطّلع نبود. آن گاه ، دانش را نفس آن قرار داد و فهم را روحش ، و زهد را سرش ... .
ب ـ شناخت دنيا
قرآن
«بدانيد كه زندگى دنيا، در حقيقت، بازى و سرگرمى و آرايش و فخرفروشىِ شما به يكديگر و برترى جويى در اموال و فرزندان است ؛ همانند بارانى است كه رُستنىِ آن [ باران ] ، كشاورزان را به شگفتى مى اندازد، سپس [ آن كشت ] خشك مى شود و آن را زرد مى بينى، آن گاه خاشاك مى شود. و در آخرت ، [ دنياپرستان را ] عذابى سخت است و [ مؤمنان را ] از جانب خدا آمرزش و خشنودى است، و زندگانى دنيا ، جز كالاى فريبنده نيست» .
حديث
٥٨٨٥.المستدرك على الصحيحين ـ به نقل از ابن مسعود ـ: پيامبر خدا اين آيه را تلاوت فرمود : «خداوند ، هر كس را كه بخواهد ، هدايت مى كند [ و ]سينه او را براى اسلام مى گشايد» . سپس فرمود: «نور ، هر گاه به سينه در آيد ، سينه گشاده مى گردد» . گفته شد: اى پيامبر خدا! آيا علامتى براى شناخت اين امر ، وجود دارد؟ فرمود: «آرى؛ دورى گزيدن از سراى فريب و باطل، روى آوردن به سراى جاودانگى، و آماده شدن براى مرگ پيش از فرا رسيدن آن».