حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٦٧
١٠١٨١.امام زين العابدين عليه السلام : پيامبر صلى الله عليه و آله به احتكار كنندگان برگذشت و فرمان داد تا آنچه احتكار كرده اند ، به ميان بازار آورده شود ، به گونه اى كه تماشاگران آن را ببينند . سپس به پيامبر خدا گفته شد: «خوب بود خود ، براى آنان قيمت تعيين مى كردى» . ايشان به خشم آمد ـ چندان كه غضب در چهره اش نمود يافت ـ و فرمود: «من براى آنان قيمت تعيين كنم؟ قيمت گذارى ، تنها از آنِ خداست . هر گاه بخواهد ، بالايش مى بَرَد و هر گاه بخواهد ، پايينش مى آورَد» .
٤ / ٣
آنچه درباره قيمت گذارى بيان شده است
الف ـ قيمت گذار ، خداست
١٠١٨٢.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : من، قيمت تعيين نمى كنم ، كه همانا قيمت گذار ، خداست .
١٠١٨٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : گرانى و ارزانى، دو سپاه از سپاهيان خداى متعال هستند . يكى از آنها «خواستارى» ناميده مى شود و ديگرى «بيمناكى» . پس هر گاه خداى متعال بخواهد كالايى را گران كند ، خواستارىِ آن را در دل هاى بازرگانان مى اندازد و ايشان در آن، رغبت مى ورزند و در بندش مى كشند ؛ و هر گاه بخواهد آن را ارزان سازد ، بيمناكى از آن را در دل هاى بازرگانان مى اندازد و ايشان، آن را از كفِ خويش بيرون مى كنند .
ب ـ خوددارىِ پيامبر از قيمت گذارى
١٠١٨٤.اُسد الغابة ـ به نقل از ابن نضله ـ: در سال قحطى ، ايشان به پيامبر صلى الله عليه و آله گفتند : اى پيامبر خدا! براى ما قيمت تعيين كن . فرمود: «خداوند، مرا به سبب بر نهادن سنّتى در ميان شما كه مرا به آن امر نفرموده ، بازخواست نخواهد كرد ؛ ليكن فضل خدا را طلب كنيد [تا قحط سالى از شما بگذرد]» .
١٠١٨٥.امام صادق عليه السلام : در دوران پيامبر صلى الله عليه و آله ، [يك بار] خوراكْ ناياب شد . مسلمانان نزد ايشان آمدند و گفتند: اى پيامبر خدا ! خوراك ، ناياب شده و هيچ چيز از آن باقى نمانده ، مگر نزد فلانى . او را فرمان ده تا آن را به مردم بفروشد . پس پيامبر صلى الله عليه و آله حمد و ثناى خداى را به جاى آورد و سپس فرمود : «اى فلانى! مسلمانان گفته اند كه خوراك ، ناياب شده ، جز مقدارى كه نزد توست . پس آن را بيرون آور و هر گونه كه مى خواهى ، بفروش و آن را در بند نكن» .