حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٣٩٨
معاينه بيمار و دادن دارو ، به طور جدّى خوددارى كند.
٥ . تلاش براى شناخت داروهاى طبيعى
احاديث باب سوم از فصل يكم تأكيد دارند كه همه بيمارى ها به استثناى مرگ ، در نظام آفرينش ، دارو دارند و قابل درمان اند . برخى تصريح مى كنند كه خداوند براى همه بيمارى ها دارو آفريده و برخى مى گويند خداوند ، براى همه بيمارى ها دارو نازل كرده است. ظاهر اين دو تعبير ، اين است كه داروى همه بيمارى ها در طبيعت وجود دارد. بى ترديد ، داروهاى طبيعى ، زيان كمتر و سود بيشترى براى درمان دارند. با عنايت به اين واقعيت است كه گياهْ درمانى ، به تدريج در كشورهاى پيشرفته رايج مى گردد. بنا بر اين ، يكى از مسئوليت هاى مهم مراكز علمى پزشكى ، تلاش براى كشف داروهاى طبيعى و آشنا كردن جامعه پزشكى با اين داروهاست .
٦ . رعايتِ ضرورت در تجويز دارو
در روايات فراوانى از اهل بيت عليهم السلام [١] تأكيد شده است كه تا آن جا كه بدن ، قدرت تحمّل بيمارى را دارد ، بيمار نبايد به پزشك مراجعه كند؛ زيرا مصرف دارو بدون ضرورت براى سلامت انسان ، زيانبار است. امام على عليه السلام مى فرمايد : اِمشِ بِدائِكَ ما مَشى بِكَ . [٢] با درد خويش ، تا آن هنگام كه با تو مدارا مى كند ، مدارا كن . و از امام كاظم عليه السلام روايت شده است : اِدفَعوا مُعالَجَةَ الأَطِبّاءِ مَا اندَفَعَ الدّاءُ عَنكُم ؛ فَإنَّهُ بِمَنزِلَةِ البِناءِ قَليلُهُ يَجُرُّ إلى
[١] . ر . ك : ص ٤٠٣ (فصل سوم : توصيه هاى پزشكى / پرهيز از مراجعه به پزشك تا سر حدّ امكان) .[٢] . ر . ك : دانش نامه احاديث پزشكى : ج١ ص٩١ ح ٧٣ .