حادثه شب (نماز شب) ثابت قدم‌تر و سخنى استوارتر است.
كنايه از اينكه اين عمل از هر عمل ديگرى در تصفيه نفس مؤثرتر است، چون در دل‌شب مشغوليتها كمتر و حضور قلب بيشتر و توجه به كلام، دقيقتر است. «١» و در آيه ديگر پيامبرش را به تهجّد و شب‌زنده‌دارى مأمور مى‌كند تا آمادگى پذيرش مقام محمود، يعنى مقام «شفاعت كبرى» «٢» را پيدا كند.
اين آيات، نشان دهنده اثر عميق نماز شب در روح و نفس انسان است. علاوه بر آيات، روايات فراوانى نيز در باره فضيلت نماز شب بيان شده است «٣» كه تنها به ذكر يك حديث و توضيح آن به قلم عارف عظيم‌الشأن، حضرت امام خمينى قدس سره بسنده مى‌كنيم.
جابربن عبداللّه انصارى مى‌گويد؛ از رسول خدا صلّى‌اللّه‌عليه و آله شنيدم كه‌مى‌فرمود:
خداوند ابراهيم را به مقام خُلّت و دوستى برنگزيد مگر براى اينكه ديگران را طعام مى‌داد و شب هنگام كه ديگران در خواب بودند، نماز مى‌خواند. «٤» امام خمينى قدس سره در ذيل اين حديث مى‌نويسد:
«اگر نبود براى نماز شب جز اين يك فضيلت، كفايت مى‌كرد، ولى براى اهلش، و آن امثال من نيست. ماها نمى‌دانيم خلعت خُلّت، چه خلعتى است و دوست‌گرفتن حق‌تعالى بنده را چه مقامى است. تمام عقول عاجز است از تصور آن، تمام بهشت‌ها را اگر به خليل دهند به آنها نظر نكند. تو نيز اگر محبوب عزيزى يا صديق محبوبى داشته باشى و بر تو وارد شود، از هر ناز و نعمتى غفلت كنى و جز جمال محبوب و لقاء صديق از آنها مستغنى گردى، با آن كه اين مَثل خيلى بى‌تناسب و فرق بين‌المشرقين است.» «٥»