ذكر مى‌كند: «فَانْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الُمجْرِمينَ» «١» زمانى ديگر هدف از گردش در زمين را برخوردار شدن از «دلهاى دانا» و «گوشهاى شنوا» مى‌داند: «أَفَلَمْ يَسيرُوا فِى الْأَرْضِ فَتَكُونَ لَهُمْ قُلُوبٌ يَعْقِلُونَ بِها أَوْ اذانٌ يَسْمَعُونَ بِها» «٢» و گاهى تفكر در چگونگى ابتداى خلقت مى‌داند تا با مشاهده آن به قيامت و زنده‌شدن دوباره ايمان پيدا كند. «قُلْ سيرُوا فِى الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ يُنْشِى‌ءُ النَّشْأَةَ الْاخِرَةَ» «٣» مسلمانان نبايد از تحولات اجتماعى دنيا بى‌خبر باشند؛ بايد به گردش در زمين بپردازند، تا دنياى اطراف خود و سياستهاى حاكم بر جهان امروز را شناخته، نيازمنديهاى زمان را درك كنند، از تجربيات ديگران استفاده كنند و براى جامعه‌هاى اسلامى چاره‌جويى نمايند.
تاريخ گذشتگان نيز دربردارنده حوادث پنددهنده‌اى براى آيندگان است و مردم مى‌توانند با بهره‌بردارى از آنها از مسير حيات و زندگى صحيح آگاه شوند. «٤» مطالعه تاريخ- اگر به‌منظور سرگرمى، يا تفاخر به نياكان، سوابق ملى و انگيزه‌هاى ديگرى از اين قبيل نباشد- قوانين حياتى جامعه را نشان مى‌دهد و مى‌آموزد كه ستمگران، مفسدان و دشمنان پيامبران، دير يا زود محكوم به شكست و نابودى‌اند «٥» و سرفرازى، نيكنامى، عزت و پيروزى نهايى از آن مؤمنان و اهل تقوا خواهد بود. «٦» و در يك كلام عبرتها، پندها، اندرزها و درسهاى فراوانى براى خوانندگان دارد؛ همچنان كه‌