آتشي، تخلص چند شاعر كه به زبان فارسي شعر سروده‌اند. برخ از اينان بدين‌شرح‌اند:
١. ميرزا حسن، شاعر سدة ١٣ق/١٩م، كه خود را سلمي، سليمي، عبدي و قاسم نيز مي‌ناميد (آستان قدس، ٧/٣٤٦؛ منزوي، ٤/٢٧٤٧،‌ ٢٧٤٨). وي سرايندة منظومه‌اي به نام جنگ‌نامه، در شرح نبردهاي حضرت علي(ع) و مناقب ائمة شيعه است. بخشي از اين منظومه مثنوي و در بحر متقارب و بخشي ديگر به صورت قصايدِ سست و مفصل است (صفا، ٣٩٠؛ آستان قدس، ٧/٣٤٦، ٣٤٧). شاعر در تاريخ سرودن اين منظومه به سالهاي مختلف از آن جمله، ٨٨٠، ١١٨٨ و ١٢٥٥ق/١٤٧٦، ١٧٧٥، ١٨٤٠م اشاره كرده است كه اين پريشان‌گويي وي را برخي دليل بر اختلال حواس او دانسته‌اند (آستان قدس، ٧/٣٤٧). نسخة خطي اين منظومه در كتابخانة آستان قدس در مشهد موجود است (٧/٣٤٦، ٣٤٧). صفا به چاپ سنگي اين منظومه در ١٢٧١ق/١٨٥٤م اشاره كرده است (ص ٣٩٠).
٢. آتشي قندهاري (د ٩٧٦ق/١٥٦٨م)، شاعر دربار ظهيرالدين بابر كه با او به هندوستان رفته و وقايع‌نويس دربار او بوده است (صبا، ٥).
٣. آتشي مراغه‌اي، شيخ‌الاسلام و شاعر زمان فتحعلي شاه كه اشعاري به فارسي و تركي دارد (تربيت، ٢).
٤. مهدي آتشي، سرايندة قصيدة لاميه در مدح فريدون ميرزا والي كه ميرزا احمد قراچه‌داغي آن را شرح كرده است (منزوي، ٥/٣٤٨٨؛ كتابخانة مركزي، ١١/٣٠٥٠). اين قصيده در بحر متقارب مثمّن سالم است و با وصف بهار آغاز مي‌شود و نسخة خطي آن با شرح ميرزا احمد قراچه‌داغي در جزء دوم حديقه‌البدايع او در كتابخانة مركزي دانشگاه تهران نگهداري مي‌شود.

مآخذ: آستان قدس، فهرست، ٧/٣١٨، ٣١٩؛ تربيت، محمدعلي، دانشمندان آذربايجان، تهران، مجلس، ١٣١٤ش؛ صبا، مولوي محمد مظفر حسين، تذكرة روز روشن، به كوشش محمد حسين ركن‌زادة آدميت، تهران، رازي، ١٣٤٣ش؛ صفا، ذبيح‌الله، حماسه‌سرايي در ايران، تهران، اميركبير، ١٣٦٣ش؛ كتابخانة مركزي، فهرست خطي، ١١/٣٠٥٠؛ ملي تبريز، ٢/٥٠٥ ـ٥٠٦؛ منزوي، احمد، فهرست خطي فارسي، ج ٤.
بخش ادبيات