آفَرین‌نامه، منظومه‌ای از ابوشکور بلخی شاعر نیمة اول سدة ٤ق/١٠م. ابن‌منظومه در قالب مثنوی و در بحر متقارب، به نام نوح‌بن‌نصربن‌احمدسامانی (٣٣١-٣٤٣ق/٩٤٣-٩٥٤م) و در فاصلة سالهای ٣٣٣-٣٣٦ق/٩٤٥-٩٤٧م سروده شده است. گویا آغاز نظم این مثنوی در ٣٣ق/٩٤٥م بوده است. خود می‌گوید:
مر این داستان کش بگفت از خیال ابر سیصد و سی و سه بود سال
به گفتة عوفی (٢/٢١)، نظم آن در ٣٣٦ق/٩٤٧م به پایان رسیده است. از این منظومه جز ابیاتی پراکنده در کتابهایی چون لغت فرس اسدی، راحله‌الانسان یا پندنامة انوشیروان، قابوس‌نامه، ترجمان‌البلاغه، مرصادالعباد، لباب‌الالباب و تحفه‌الملوک برجای نمانده است. مجموع آنها در حدود ١١٧ بیت است (عنصرالمعالی، تعلیقات مصحح، ٢١٥).
این مثنوی ظاهراً مجموعه‌ای از داستانهای حکمت آمیز و مشتمل بر پندهای اخلاقی و تمثیلات کوتاه بوده است. گرچه نمی‌توان آن را نمونة کامل شعر فلسفی و حکمی دانست، اما جلوه‌های تفکر فلسفی، مخصوصاً تأکید بر حکمت عملی و نگرشهای اخلاقی و تربیتی در آن فراوان دیده می‌شود.

مآخذ: دبیرسیاقی، محمد، «ابوشکور بلخی و اشعار او»، گنج بازیافته، تهران، خیام، ١٣٣٣ش، صص ١-٤٤؛ صفا، ذبیح‌الله، تاریخ ادبیات در ایران، تهران، فردوسی، ١٣٦٣ش، ١/٤٠٤؛ عنصرالمعالی، کیکاووس‌بن‌اسکندر، قابوس‌نامه، به کوشش سعید نفیسی، تهران، فروغی، ١٣٦٢ش؛ عوفی، محمد، لباب‌الالباب، به کوشش ادوارد براون، لیدن، ١٣٢١ق؛ فروزانفر، بدیع‌الزمان، سخن و سخنوران، تهران، خوارزمی، ١٣٥٠ش، صص ٢٥-٢٦؛ لغت نامة دهخدا، ذیل ابوشکور.
بخش ادبیات