دانشنامه بزرگ اسلامی - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٤٠
| آبی الحم جلد: ١ شماره مقاله:٤٠ |
آبِي اللَّحْم ، عبدالله بن عبدالملك بن عبدالله الغِفاري (د ٨ق/٦٢٩م)، از صحابة
پيامبر اكرم(ص). از زندگي او آگاهي بسياري در دست نيست و حتي در نام او نيز اختلاف
نظر وجود دارد (ابن حِبان، ٣/٢٩٩، حاشية ٤). ابن قتيبه (د ٢٧٦ق/٨٨٩م) در وجه تسمية
او به آبي اللّحم گفته است: چون وي از خوردن گوشت حيوان مذبوح بر انصاب (سنگهايي در
اطراف كعبه كه حيوانات را بر روي آنها براي بتان قرباني ميكردند)، خودداري ميكرد،
بدين نام شهرت يافت (ص ٣٢٣). ابن حبان (د ٣٥٤ق/٩٦٥م) نيز همين وجه را گفته است
(٣/٣٠٠) و حاكم نيشابوري هم به نقل از ابوعبيده وجه شهرت او را نخوردن گوشت دانسته
است (٣/٦٢٢).
آبي اللّحم در جنگ حنين شركت جست (همانجا) و به گفتة ابن حزم (د ٤٥٦ق/١٠٦٤م) در
همان جنگ به شهادت رسيد (ص ١٨٦)، اما ابن اثير شهادت او را در جنگ خيبر ذكر كرده
(اسدالغابه، ١/٣٥) كه درست به نظر نميرسد. عُمَير مولي آبياللحم صحابي از او
روايت كرده (حاكم نيشابوري، ١/٣٢٧)، تِرمذي و نَسائي نيز از او نقل حديث كردهاند
(ابن حجر، ١/١٣). مامقاني شهادت او را در جنگ صِفّين نوشته و آن را دليل بر حسن
حالش دانسته است (٢/١٩٦).
مآخذ: ابناثير، عزالدين، اسدالغابه، قاهره، ١٢٨٦ق، ج ١؛ ابن حبان، محمد، الثّقات،
حيدرآباد دكن، مجلس دائرهالمعارف العثمانيه، ١٣٧٢ق، ج ٣؛ ابن حجر، احمد بن علي،
الاصابه في تمييز الصحابه، قاهره، ١٣٢٨ق، ج ١؛ ابن حزم، علي بن احمد، جمهرهانساب
العرب، بيروت، دارالكتب العلميه، ١٤٠٣ق؛ ابن قتيبه، عبدالله بن مسلم، المعارف، به
كوشش ثروت عكاشه، قاهره، دارالمعارف، ١٩٦٠م؛ حاكم نيشابوري، محمد، المستدرك علي
الصحيحين في الحديث، بيروت، دارالفكر، ١٣٩٨ق؛ مامقاني، عبدالله، تنقيح المقال، نجف،
المكتبه المرتضويه، ١٣٥٠ق.
كاظم موسوي بجنوردي