معجزات انبیا در تفسیر المنار - مدرسی راد، زهرا؛ غضنفری، علی؛ میراحمدی، عبدالله - الصفحة ٦٩ - ٩- فاعل معجزه

فرشتگان فاعل تدبیر به شمار آمده‌اند و در ماجرای عصای موسی، آن عصا تنها بااراده و خواست خداوند به اژدها تبدیل شد و حضرت موسی (ع) با دیدن اژدها ترسید اما با دیدن دریا نه‌تنها هیچ هراسی نداشت، بلکه دیگران را نیز از هراس بازمی‌دارد؛ چراکه در این مقام، خود را از مقام ولایت تکوینی الهی بهره‌مند می‌داند.[١]

ز) اگر معجزه فعل مستقیم خداوند باشد و نبى هيچ نقشى در تحقق آن نداشته باشد، نبى با پيش از نبوّتش هيچ فرقى نكرده و خداوند با معجزه تنها او را تأیید کرده است. ولى اگر پيامبر در صدور آن، نقش داشت، ارتباط وحیانی او نیز ثابت می‌شود.[٢] پیامبران از جهت تلقی معارف الهی و مصدریت و تأثیر نفوذ آن‌ها در امور خارق عادت به اشخاص عادی شباهتی ندارند. [٣]

ح) همان‌طور كه اصل نبوّت و رسالت جزو نظام آفرينش است و بشر بدون راهنما نيست، اعجاز نیز كه لازمه وحي و نبوّت است، جزو نظام آفرينش است. نظامي كه ناظم آن خداست، با حفظ شرايط و در طول اراده الهي و نه در عرض آن، در اختيار انسان قرار داده‌شده است.[٤]به‌عبارتی‌دیگر خداوند از مجرای اراده پیامبر این امر را انجام می‌دهد و این نظریه با توحید منافاتی ندارد.[٥]

[١] -ر.ک. عبدالله جوادی آملی، سیره پیامبران درقرآن کریم، قم: نشر اسراء، ۱۳۸۹، ج ۷، ص ۱۲۲.

[٢] - حمید آریان، بررسی دلالت معجزه بر نبوت، ماهنامه معرفت، شماره ۲۴، ۱۳۷۷، ص ۱۲.

[٣] - عبدالله جوادی آملی، قرآن درقرآن ص ١٠٤-۱۰۵.

[٤] - همان، تسنيم، ج ٢، ص ٦١٤.

[٥] -ر.ک. مرتضی مطهری، مجموعه آثار استاد شهید مطهری، ۳۰ جلدی، چاپ ۸، قم: صدرا، ۱۳۷۲، ۱۳۸۷،ج ۴، ص۳۹۷-۳۹۴.