معجزات انبیا در تفسیر المنار - مدرسی راد، زهرا؛ غضنفری، علی؛ میراحمدی، عبدالله - الصفحة ٢٢٤ - &#١٧٧٩ - رد معجزات و حمل آیات بر تمثیل

هستند و این‌گونه نیست که پیوسته سرخود را رو به بالا نگه‌داشته باشند و همواره ماه را نگاه کنند. حتی گاهی کسوف ماه را نیز متوجه نمی‌شوند. اگر خدا می‌خواست معجزات حسی نبی‌اش ٦ را همه مردم ببینند، این کار را انجام می‌داد. [١]

نهم) عبده و رشید رضا با گرایش عقلی خود، بدون تکیه‌بر قواعد و اصول تفسیری و بدون توجه به روایات صحیح، از ظاهر تعدادی از آیات دست برداشته‌اند. دلایلی که عدول از ظاهر آیات را موجه می‌سازد عبارت‌اند از : فهم عرف و عقلا، قرینه صارفه در حمل لفظ بر معنای مجازی، قرینه معینه در مورد لفظ مشترک، مخالفت با اصول و مبانی شریعت و قواعد عمومی فقه. [٢] بنابراین هرگاه ظاهر آیات منافاتی با شرع و عقل نداشته باشد عدول از ظاهر جایز نیست.

۳- رد معجزات و حمل آیات بر تمثیل

در قرن چهارم هجری ابومسلم اصفهانی الگوی حرکتی شد که بر جنبه‌های بلاغی و پایه‌های روان‌شناختی در خطاب‌های قرآنی بیشتر توجه می‌کرد و به بررسی اسلوب‌های بیانی و زیبایی‌های نظم قرآن می‌اندیشید.[٣] یکی از اسلوب‌های ادبی بیانی که با روش عقلی نیز پیوند دارد، تفسیر تمثیلی است که در آیاتی از قرآن به‌کاررفته است.[٤] این روش سخن از قبیل تمثیل

[١] - حمد بن محمد الخطابی ابو سلیمان، اعلام الحدیث فی شرح صحیح البخاری، تحقیق و دراسة: محمد بن سعد بن عبدالرحمن آل سعود، مکة المکرمة: مرکز احیاء التراث الاسلامی، ۴ جلدی، ۱۴۰۹، ج ۳، ص ۱۶۲۰.

[٢] -ر.ک. محمد کاظم شاکر، روشهای تاویل قرآن، ص ۲۹۵-۲۹۳ .

[٣] - محمد اسعدی، جریان شناسی تفسیر معتزله، ص ۵۱.

[٤] -محمد اسعدی و همکاران، آسیب‌شناسی جریانهای تفسیری، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه ۱۳۸۹، ج ۲، ص ۳۲.