منتخب فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٤١٦ - سوم - احكام مربوط به انفاق

سوم- احكام مربوط به انفاق:

١٨٢١- نفقه واجب النفقه‌ها- غير از نفقه زوجه- اگر در وقت خودش داده نشود، هرچند با تقصير منفق باشد قضاء ندارد و در ذمه منفق هم مستقر نمى‌شود؛ ولى، اگر منفق با اينكه توان دارد يا به جهت غائب بودن يا امتناع از نفقه آنها انفاق نكند و منفقٌ‌عليه امر را به حاكم شرع ارجاع دهد و حاكم او را امر كند كه قرض نمايد و او هم قرض كند، واجب است بر منفق آن قرض را پرداخت نمايد.

١٨٢٢- علاوه بر تأمين مخارج فرزند، تربيت صحيح و اشراف بر امور او و آموزش خواندن، نوشتن، شنا و نيز تزويج او پس از بلوغ از حقوق فرزند بر پدر مى‌باشد.

١٨٢٣- سزاوار نيست پدر و مادر با تفاوت و تبعيض بين اولاد، مالى را به آنان ببخشند؛ مگر اينكه بعضى از آنها نيازمند يا داراى مرجحات عقلى و شرعى باشند.

١٨٢٤- به جز چهار دسته واجب‌النفقه‌ها كه بيان شدند، خويشاوندان ديگر شخص از برادر، خواهر، عمو، عمه، دايى، خاله، و ...، واجب‌النفقه منفق نيستند، ولى مستحب است در صورتى كه نيازمند باشند و شخص توانا باشد نفقه آنان را نيز بدهد.

١٨٢٥- اگر كسى به قدرى مال داشته باشد كه براى نفقه خودش و زوجه‌اش و همه اقاربش كافى مى‌باشد، واجب است نفقه همه را بدهد و اگر اين مقدار مال نداشته باشد، نفقه خود انسان بر نفقه زوجه مقدم است و نفقه زوجه بر نفقه خويشان واجب‌النفقه مقدم مى‌باشد و در خويشان واجب‌النفقه نيز نفقه فرد نزديكتر بر فرد دورتر اولويت دارد، مثلًا نفقه پدر بر نفقه جدّ، يا نفقه اولاد بر نفقه اولادِ اولاد مقدم مى‌باشد و اگر دو يا چند خويش واجب‌النّفقه در يك رتبه باشند و به مقدارى مال نداشته باشد كه كفاف همه را بدهد در صورتى كه ممكن باشد، بايد بطور مساوى بينشان تقسيم نمايد و الّا بايد ميان آنها قرعه بزند.

تذكر- موضوعات و فقرات بخش «نفقات» بطور كامل در جلد نهم فقرات فقهيّه، از صفحه ٢٢٧ تا صفحه ٢٤٢ بيان گرديده‌اند.