منتخب فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٣٦٦ - سوم - مرغان و پرندگان

گنجشكها از قبيل بلبل، گنجشك كاكل‌دار، صَعوَة،[١] و كلكفيس و ...- حلال گوشت هستند؛ بلكه كراهت گوشت هدهد، فاخته، قُبَّرَه،[٢] صُرَد (كشكرت)،[٣] صوام،[٤] شِقرّاق،[٥] پرستو نيز ثابت نيست.

١٥٩٤- از ميان پرندگان خفّاش، طاووس و هر پرنده‌اى كه داراى چنگال است حرام مى‌باشد؛ و بنابر اقرب گوشت همه كلاغ‌ها حرام است.

١٥٩٥- حليّت و حرمت گوشت سائر مرغان، به توسط چند قاعده كلّى كه از شارع مقدّس براى تشخيص اين امر رسيده است معلوم مى‌گردد: ١- پرنده‌اى كه چنگال دارد حرام گوشت است، ٢- اگر صفيف پرنده (بال نزدن پرنده) در هوا بيش از دفيف (بال زدنش) باشد، حرام گوشت است؛ و هر پرنده‌اى كه بعكس آن باشد حلال گوشت است، ٣- پرنده‌اى كه چنگال ندارد، اگر چينه دان داشته باشد حلال گوشت است، ٤- پرنده‌اى كه چنگال ندارد، اگر سنگدان داشته باشد حلال گوشت است، ٥- پرنده‌اى كه چنگال ندارد، اگر صيصيه- خارى كه در محل پاشنه پاى پرنده است- داشته باشد حلال است.

١٥٩٦- هر پرنده بى‌چنگالى كه يكى از اين سه عضو- چينه‌دان، سنگدان، خارك پاشنه- را داشته باشد حلال گوشت مى‌باشد، بدون فرق بين مرغ آبى و غير آبى، هرچند ماهى‌خوار باشد.

[١] - صَعوَة پرنده‌اى است شبيه به گنجشك، با اين تفاوت كه دمى بلندتر و جثه‌اى كشيده‌تر از گنجشك دارد.

[٢] - قُبَّره پرنده‌اى است كوچك و خوش آواز شبيه به گنجشك و كمى بزرگتر از آن، كه بالاى سرش تاج كوچكى از پر دارد، و چكاوه، چاوك، چلوك، چرز، مانورك، جل، جلك، ژول، هوژه و خجو هم گفته مى‌شود.

[٣] - صُرَد پرنده‌اى است كه گنجشك را شكار مى‌كند و به فارسى وركاك ناميده مى‌شود.

[٤] - صوام مرغى است خاكسترى رنگ و داراى گردنى بلند، و بيشتر در نخلستان بسر مى‌برد.

[٥] - شَقَرّاق يا شِقَرّاق پرنده‌اى است بزرگتر از كبوتر با خالهاى سرخ و سبز و سياه و سفيد كه آن را خيل هم مى‌نامند، و در حديث آمده است كه مار را مى‌كشد و همين وجه كراهت كشتن آن است.