علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٩٦

همنشيني با آنان، قلب را مي‌ميراند.[٢٥٦]

دقت در آيات و روايات مذمت کننده دنيا نشان مي‌دهد اصل دنيا مذموم نيست و اگر «مال‌دوستي» به گونه‌اي باشد که انسان را از توجه به خداوند و آخرت باز ‌دارد، نکوهيده است.[٢٥٧] اسلام از «ثروت‌اندوزي» نهي مي‌کند؛[٢٥٨] البته جمع کردن مال، با رعايت برخي شرايط، ستايش شده است. امام صادق٧ فرموده است:

لَا خَيْرَ فِي مَنْ لَا يُحِبُّ جَمْعَ‌ الْمَالِ مِنْ حَلَالٍ يَکُفُّ بِهِ وَجْهَهُ وَ يَقْضِي بِهِ دَيْنَهُ وَ يَصِلُ بِهِ رَحِمَهُ؛[٢٥٩]

خيرى در آن کس نيست که دوست ندارد مالى از حلال به‌دست‌آورد و با آن آبروى خود را حفظ کند و دين خود را بپردازد و صله رحم به جاى آورد.

بر اساس اين روايت، به‌دست‌آوردن مال و مصرف آن در رفع نيازهاي ضروري زندگي کاري پسنديده به شمار مي‌رود. آن‌چه در اسلام سرزنش شده، اين است که انسان همه همت خود را به آباد کردن دنيا معطوف کند و از آخرت غافل شود. اسلام پول‌پرستي را محکوم ميکند؛ اما در عين حال به توليد ثروت، مبادله، مصرف آن به شرط تضييع نکردن اموال، توصيه کرده است. از اين‌رو توجه به مرزبندي دين، بين بهره‌مندي درست از دنيا و دنيادوستي، ضروري است.

ج) آسيب‌هاي ثروت‌اندوزي

از جمله موضوعات مطرح درباره مال، آسيب‌هاي آن است. مال‌دوستي، حبّ به خداوند را از دل انسان بيرون مي‌کند.[٢٦٠] ثروت فراوان، سبب گردن‌کشي انسان در مقابل خداوند مي‌شود. اگر اموال انسان بسيار شود، خود را بي‌نياز مي‌پندارد[٢٦١] و شروع به فساد و سرکشي خواهد کرد.[٢٦٢] قرآن، گروه صاحبانِ ثروت را جريانِ هميشه معاند در برابر فرستادگان الهي معرفي مي‌کند:


[٢٥٦]. نک: الکافي، ج‌٢، ص٦٤١، ح٨.

[٢٥٧]. نک: الزهد، ص٥٨.

[٢٥٨]. نک: تفسير القمي، ج‌١، ص٢٨٩.

[٢٥٩]. الکافي، ج‌٥، ص٧٢، ح٥.

[٢٦٠]. نک: الکافي، ج‌٨، ص١٢٨، ح٩٨.

[٢٦١]. علق، ٦ - ٧.

[٢٦٢]. شوري، ٢٧.