علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ١٠٩

توجه به اين نکته لازم است که عمل به حکم انفاق،[٢٩٧] مي‌تواند فقر را از جامعه ريشه‌کن کند و فقرا را به سطحي از توان اقتصادي برساند که لباس فقر و تنگ‌دستي را به‌در آورند و زندگي خود را به سمت اقتصادي شدن پيش برند. امام صادق٧ در اين‌باره مي‌فرمايد:

خداوند عز و جل براي فقرا در اموال اغنيا به قدري قرار داد که براي زندگي فقرا کفايت کند و اگر چنين نبود و اين مقدار کفايت نمي‌کرد، آن را زيادتر مي‌کرد و آن‌چه از ناداري و ضعف که به فقرا مي‌رسد، به دليل ندادن حق آن‌ها توسط اغنياست [نه کم بودن مقدار تعيين شده در اموال اغنيا)].[٢٩٨]

ب) ايجاد تحرک و پويايي در اقتصاد

قرآن کريم جامعه مخاطب خود را به بهره بردن از زمين و نعمت‌هاي الهي موجود در آن ترغيب مي‌نمايد[٢٩٩] و بر لزوم حرکت براي به دست آوردن اين نعمت‌ها و سامان بخشيدن به زندگي اقتصادي تأکيد مي‌کند.

١. امر به حرکت براي طلب رزق

تأکيد اسلام بر کار و فعاليت براي طلب رزق حلال چنان است که فرد تلاش‌گر در اين زمينه را همانند مجاهد في سبيل الله مي‌داند.[٣٠٠] روشن است مخاطب شنواي اين کلام، بايد در پرتو چنين آموزه‌اي به مقوله کار و فعاليت، نگاهي مقدسي پيدا کند و تمام همت خود را در اين مسير قرار دهد.

قرآن کريم در آيه ١٠ سوره جمعه مي‌فرمايد:

Gفَإِذا قُضِيَتِ الصَّلاةُ فَانْتَشِرُوا فِي الْأَرْضِ وَ ابْتَغُوا مِنْ فَضْلِ اللَّهِ وَ اذْکُرُوا اللَّهَ کَثِيراً، لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَF؛

و هنگامى که نماز پايان يافت [شما آزاديد] در زمين پراکنده شويد و از فضل خدا بطلبيد، و خدا را بسيار ياد کنيد، شايد رستگار شويد.

امام صادق٧ اين آيه شريفه را بر حرکت و تلاش براي طلب رزق حلال شاهد گرفته

[٢٩٧]. انفاق به معناي عام.

[٢٩٨]. همان، ج٣، ص٤٩٧.

[٢٩٩]. Gقُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِي أَخْرَجَ لِعِبادِهِ وَ الطَّيِّباتِ مِنَ الرِّزْقِ قُلْ هِيَ لِلَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَياةِ الدُّنْيا خالِصَةً يَوْمَ الْقِيامَةِ کَذلِکَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَF. (اعراف، ٣٢)

[٣٠٠]. قَالَ٧: الْکَادُّ عَلَى عِيَالِهِ مِنْ حَلَالٍ کَالْمُجَاهِدِ فِي سَبِيلِ اللَّه. (من لا يحضره الفقيه، ج‌٣، ص١٦٨)