علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ١٠٦
آيه ياد شده بخشش مال در راه خدا را يکي از شعبههاي جهاد ميداند و آن را بهترين اعمال خوانده است. در برخي ديگر از آيات، از اين عمل به تجارتي نجاتبخش[٢٨٨] تعبير شده است. در شرايط بحراني و تحريم _ که جنگ تمامعيار اقتصادي است[٢٨٩]_ بايد در مقوله اقتصاد رويکردي جهادي داشت و بديهي است مقابله کردن با تحريم و ترفندهاي اقتصادي دشمن، جهاد در راه خدا محسوب ميشود و به حکم اين آيه، مؤمنان بايد با مال و جان وارد عرصه جهاد شوند.
حال با توجه به مفاد آياتي مانند آيه ٤١ سوره توبه، ميتوان مصاديقي را به عنوان عمل جهادي بيان کرد؛ البته هرچند اين مصاديق به صراحت در متون ديني بيان نشدهاند، اما مطالبي عقلايي هستند که همگان به صحت آنها اذعان دارند.
١. خريد توليدات داخل
امروزه بازار کشورهاي اسلامي مملو از اجناس خارجي است و ترجيح دادن جنس خارجي بر مشابه داخلي در هنگام خريد، به فرهنگ غالب تبديل شده است. با چشم بستن بر زرق و برقهاي ظاهري اجناس خارجي و کيفيت برتر احتمالي آن بر مشابه داخلي، نمونهاي از جهاد اقتصادي رقم خواهد خورد و در درازمدت به توسعه و رونق اقتصادي از طريق وسعت بازار مصرف از يکسو و کيفيسازي توليد از سوي ديگر ميانجامد.
٢. پرداخت ماليات
نمونهاي ديگر از رويکرد جهادي در
اقتصاد _ که بايد بدان توجه و دقت کرد _ پرداختن ماليات بر درآمد، براساس
قانون است. فرار از پرداخت ماليات بهخصوص در
شرايط بحراني، نوعي فرار از جهاد به شما ميآيد. از
اينرو توليدکنندگان بايد با اظهار دقيق ميزان درآمد
و پرداخت ماليات آن، به اين عرصه از جهاد اقتصادي وارد شوند و کمککار
حکومت باشند.[٢٩٠]
[٢٨٨]. Gيا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا هَلْ أَدُلُّکُمْ عَلى تِجارَةٍ تُنْجِيکُمْ مِنْ عَذابٍ أَلِيمٍ * تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تُجاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوالِکُمْ وَ أَنْفُسِکُمْ ذلِکُمْ خَيْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَF. (صف، ١٠-١١)
[٢٨٩]. مقام معظم رهبري در اينباره ميفرمايد: «اين تحريمها از حدود زمستان سال ٩٠ تا امروز، تبديل شده به جنگ اقتصادي، ديگر اسم آن تحريم هدفمند نيست؛ يک جنگ تمامعيار اقتصادي است که متوجه ملت ماست». (بيانات در جلسه تبيين سياستهاي اقتصاد مقاومتي، ٢٠/١٢/١٣٩٢)
[٢٩٠]. نک: بيانات مقام معظم رهبري در ديدار با مردم آذربايجان، ٢٩/١١/١٣٩٣.