با امام، زبير و طلحه از امام خواستند تا حكومت كوفه و بصره (در برخى منابع، يمامه و بحرين) را به آنان واگذار كند.[٧٢٤] اما آن حضرت، با مشاهده اشتياقى كه طلحه و زبير در دستيابى به قدرت از خود نشان دادند و نيز احساس خطرى كه از دستيابى آنان به ثروت و قدرت عراقين مى‌كرد، از واگذارى اين سمت‌ها به آنان، خوددارى كرد و نياز خود را به حضور طلحه و زبير در مقر خلافت اظهار كرد.[٧٢٥] پس از اين بود كه زبير بعد از گذشت چهار ماه از بيعت با امام (ع)، به بهانه بجا آوردن عمره، از مدينه خارج شد.[٧٢٦] زبير و طلحه در مكه، با عايشه متحد شدند و با مقدمه‌چينى‌هاى معاويه، بصره را از ميان گزينه‌هاى ديگر، براى مقصد برگزيدند.[٧٢٧]

در جنگ جمل، زبير پس از ساعتى از شروع نبرد و پس از قتل طلحه به دست مروان بن حكم‌[٧٢٨]، به دعوت امام على (ع)، با آن حضرت سخن گفت و امام، حديثى از پيامبر (ص) را به او يادآورى كرد كه زبير را از ستم به امام على (ع) و جنگيدن با وى، نهى كرده بود. با يادآورى اين حديث، زبير از جنگيدن، رويگردان شد و ننگ فرار را بر آتش جهنم، ترجيح داد.[٧٢٩] افزون بر اين گفت‌وگو، شدت يافتن رقابت ميان طلحه و زبير و تمايل عايشه به طلحه‌[٧٣٠] دعوت معاويه از زبير براى رفتن به شام‌[٧٣١] و اطلاع يافتن او از حضور عمار در لشكر امام على (ع)[٧٣٢] را از ديگر عوامل كناره‌گيرى وى، گفته‌اند.

[٧٢٤] . تاريخ اليعقوبى، ج ٢، ص ١٨٠؛ البدء و التاريخ، ج ٥، ص ٢١٠؛ المنتظم، ج ٥، ص ٧٠؛ الامامه والسياسه، ج ١، ص ٧١.

[٧٢٥] . الإمامة و السياسة، ج ١، ص ٧١؛، أنساب الاشراف ج ٢، ص ٢٠٩؛ تاريخ اليعقوبى، ج ٢، ص ١٨٠؛، تاريخ الطبرى ج ٤، ص ٤٢٩.

[٧٢٦] .، أنساب الاشراف ج ٢، ص ٢١٩؛، تاريخ الطبرى ج ٤، ص ٤٢٩؛ الكامل، ج ٣، ص ١٩١.

[٧٢٧] . انساب الاشراف، ج ٢، ص ٢٢١؛ مروج الذهب، ج ٢، ص ٣٩٤؛ المنتظم، ج ٥، ص ٨٠؛ البدايه و النهايه، ج ٧، ص ٢٣٠.

[٧٢٨] . الطبقات، ج ٣، ص ٨٢؛ المعرفة و التاريخ، ج ٣، ص ٣١٢؛ الاستيعاب، ج ٢، ص ٥١٥.

[٧٢٩] . الفتوح، ج ٢، ص ٤٧٠؛ مروج‌الذهب، ج ٢، ص ٣٦٣.

[٧٣٠] . تاريخ دمشق، ج ١٨، ص ٣٩٩.

[٧٣١] .، أنساب الاشراف ج ٢، ص ٢٥٨؛ البدء و التاريخ، ج ٥، ص ٢١١.

[٧٣٢] .، أنساب الاشراف ج ٩، ص ٤٢٩؛ اخبار الطوال ص ١٤٧.