زيارتگاههاى عراق (معرفى زيارتگاه هاى مشهور در كشور عراق) - فقیه بحرالعلوم، محمدمهدی - الصفحة ٩١ - ٢٢٩ مزار امامزاده قاسم بن امام حسن (ع)

ابن نفيل» بود. او كنار ساير شهدا، در كربلا به خاك سپرده شد.[٢٦٩]

اما «سيد مهدى قزوينى» مى‌نويسد كه صاحب اين مزار، قاسم اكبر بن امام حسن مجتبى (ع) است‌[٢٧٠] كه در ركاب جدش امام على (ع) و پدرش امام حسن (ع) در نهروان، شركت كرد و پس از زخمى شدن در اين مكان، وفات يافت و به خاك سپرده شد.[٢٧١]

حرزالدين پس از بازگويى اين سخن قزوينى، مى‌نويسد:[٢٧٢]

مخفى نماند كه سيد مهدى قزوينى، تنها كسى است كه اين ادعا را كرده است و ما بر منبع سخن ايشان، دست نيافتيم. مؤلف گويد: حالِ صاحب قبر، براى ما روشن نيست و نمى‌دانيم كه قاسم بن حسن كيست؟ آيا حسنى است يا حسينى؟

سيد عبدالرزاق كمونه نيز با صراحت مى‌گويد:[٢٧٣]

من اطلاعى به دست نياوردم كه حسن بن على بن ابى‌طالب (ع)، به جز قاسم كه در كربلا با عمويش امام حسين (ع) به شهادت رسيد، پسرى به نام قاسم، داشته باشد و بر منبع سخن سيد مهدى قزوينى، دست نيافتم.

سيد حسين ابوسعيده مى‌نويسد:[٢٧٤] «شايد يكى از نوادگان و ذريه ائمه (عليهم السلام) در اين مكان، مدفون باشد كه متأسفانه قائل اين قول را نمى‌دانم». ثامر عبدالحسن عامرى نيز معتقد است كه وى، فرزند بلافصل امام حسن (ع) نيست. بلكه يكى از نوادگان اوست كه به اختصار، به قاسم بن حسن (ع)، شهرت يافته است.[٢٧٥]

...

به هرحال، از آنجايى كه زائران، اين مكان را به عنوان مزار قاسم بن امام حسن (ع)، زيارت مى‌كنند، ما نيز در اينجا، مختصرى از زندگى قاسم را بيان مى‌كنيم:

[٢٦٩] . لباب الانساب، ج ١، ص ٤٠١.

[٢٧٠] . فلك النجاة، ص ٢٢.

[٢٧١] . آرامگاه‌هاى خاندان پاك پيامبر، ص ٣٠٣؛ معجم المراقد، ص ٣١٩.

[٢٧٢] . مراقد المعارف، ج ٢، صص ١٩٤ و ١٩٥.

[٢٧٣] . مشاهد العترة الطاهرة، ص ٢٣٧؛ كتاب المزار، صص ١٤٣ و ١٤٤.

[٢٧٤] . المشاهد المشرفة، ج ٤، ص ١٤٦.

[٢٧٥] . معجم المراقد والمزارات فى العراق، ص ٣١٩.