زيارتگاههاى عراق (معرفى زيارتگاه هاى مشهور در كشور عراق) - فقیه بحرالعلوم، محمدمهدی - الصفحة ٣٤٢ - ٣٦٩ مزار امامزاده عبيدالله بن على (ع)

كميت سرانجام به دست سربازان «يوسف بن عُمَر»، به شهادت رسيد.[١٢٣٥] اين حادثه در زمان خلافت مروان حمار، آخرين خليفه اموى، در سال ١٢٦ ه. ق، اتفاق افتاد. از پسرش، مستهل، نقل شده است كه كميت پيش از مرگ، چشم گشود و سه بار گفت: «اللهم آل محمد! اللهم آل محمد! اللهم آل محمد!». او تا زمان درگذشت خود، ٥٢٨٩ بيت شعر سرود.[١٢٣٦]

٣٦٩. مزار امامزاده عبيدالله بن على (ع)

اين زيارتگاه، در منطقه مذار،[١٢٣٧] بين شهر عزير و قلعه صالح و پانزده كيلومترى شهر صالح از توابع استان ميسان، كنار يكى از شاخه‌هاى فرعى دجله، واقع شده است.

در زمانى كه شهر مذار، آباد بود، اين مرقد از رونق بسزايى برخوردار بود. پس از مخروبه شدن مذار، زيارتگاه عبيدالله، نزديك به ٦٥٠ سال متروك ماند؛ تا اينكه در نيمه قرن هجدهم ميلادى، جماعتى از قبيله عنزه بكرى عدنانى، در آنجا مستقر شدند و به ترميم و بازسازى بناى مرقد عبيدالله پرداختند.

بناى بقعه، مستطيل شكل و مساحت آن، ٢٦٠ متر است. صحن وسيعى نيز به مساحت ١٤٥٠ متر، بقعه را دربرگرفته و دو طرف آن، حجره‌هايى براى اسكان زائران، ساخته شده است. پس از ورود از مدخل اصلى كه در جانب جنوب قرار دارد، رواقى به ابعاد ٢١* ٥ متر، مشاهده مى‌شود كه پس از عبور از آن، به اتاق مرقد متصل مى‌شود كه مربع شكل و هريك از اضلاع آن، هفت متر است و داراى چهار در ورودى، در چهار جهت مى‌باشد كه به رواق‌ها و نمازخانه‌ها متصل مى‌شود.

...

اتاق مرقد، با كاشى‌هاى ساخت كربلا، زينت يافته است. روى قبر، ضريح فلزى قرار دارد كه بخشى از آن، از چوب ساج است. گنبد بنا كلاه‌خودى شكل و به قطر شش متر

[١٢٣٥] . الاغانى، ج ١٧، ص ٢٢.

[١٢٣٦] . همان، صص ٤٢ و ٤٣.

[١٢٣٧] . شهر مذار در زمان فتح اسلام، شهرى بزرگ بوده است. اما اينك بخش اعظم آن، از بين رفته و تنها جزئى با عنوان شهر شرقى، باقى مانده كه جزء شهر العزير است.