با جوانى پسرش، عبدالله و تحت تأثير وى، از خط اهل‌بيت (عليهم السلام) جدا شد؛ چنان‌كه امام على (ع) با اشاره به اين مسئله، زبير را تا پيش از آن، از اهل‌بيت به شمار آورده و در حق وى فرموده بود: «ما زال الزبير منّا اهل البيت حتى نشأ له عبدالله».[٧١٢]

عمر به هنگام سخن گفتن از اشخاصى كه شايستگى خلافت پس از وى را داشتند، وجود صفاتى مانند بخل‌[٧١٣]، حرص‌[٧١٤]، كج‌خلقى‌[٧١٥] و كم‌حوصلگى‌[٧١٦] را در زبير، مانع از انتخاب وى براى جانشينى خود، بيان كرد.[٧١٧] اما او را به عنوان يكى از شش نفر اعضاى شوراى خلافت در سال ٢٢ ه. ق، انتخاب كرد. زبير نيز در همان مجلس، عمر را فاقد برترى بر اعضاى شوراى خلافت، در نسب و سابقه در اسلام و نزديك بودن به رسول خدا (ص) براى خلافت دانست‌[٧١٨] و در جريان اين شورا، به نفع امام على (ع)، كناره‌گيرى كرد.[٧١٩] همچنين او در ميان محاصره كنندگان خانه عثمان، حضور داشت‌[٧٢٠] و آنان را به كشتن عثمان به دليل اينكه دين را تغيير داده بود، تشويق كرد. اين گزارش‌ها، مواضع زبير را از تندترين موضع‌گيرى‌هاى ضد عثمان، دانسته‌اند.[٧٢١]

پس از قتل عثمان، زبير از نخستين افرادى بود كه مقابل همگان، با امام على (ع) بيعت كرد.[٧٢٢] او اين بيعت را براساس توافق شوراى اصحاب دانست.[٧٢٣] پس از بيعت عمومى مردم‌

[٧١٢] . الإمامة و السياسة، ج ١، ص ٢٨؛ شرح نهج البلاغة، ج ٦، ص ١٠؛ اسدالغابة، ج ٣، ص ١٣٩.

[٧١٣] .، أنساب الاشراف ج ٥، ص ٥٠٢؛ تاريخ اليعقوبى، ج ٢، ص ١٥٨.

[٧١٤] . تاريخ المدينة المنورة، ج ٣، ص ٨٨٢؛ لسان العرب، ابن منظور، ج ٦، ص ٢٠٨؛ بحار الانوار، المجلسى، ج ٣١، ص ٦٢.

[٧١٥] . تاريخ المدينة المنورة، ج ٣، ص ٨٨٤.

[٧١٦] . الإمامة و السياسة، ج ١، ص ٤٣؛ البدء و التاريخ، ج ٥، ص ١٩٠.

[٧١٧] . الإمامة و السياسة، ج ١، ص ٤٣؛ تجارب الأمم، ج ١، ص ٤١٩.

[٧١٨] . شرح نهج‌البلاغة ج ١، ص ١٨٥.

[٧١٩] .، أنساب الاشراف ج ٥، ص ٥٠٥؛ الامامة والسياسة، ج ١، ص ٤٤؛ تاريخ اليعقوبى، ج ٢، ص ١٦٠.

[٧٢٠] . الفتوح، ج ٢، ص ٤١٨.

[٧٢١] . شرح نهج‌البلاغة، ج ٩، ص ٣٦؛ تاريخ يعقوبى، ج ٢، ص ١٧٥؛ الكامل، ج ٣، ص ١٧٤.

[٧٢٢] .، تاريخ الطبرى ج ٤، ص ٤٢٨؛ الفتوح، ج ٢، ص ٤٣٦؛ البدء و التاريخ، ج ٥، ص ٢٠٩.

[٧٢٣] . الإمامة و السياسة، ج ١، ص ٦٥؛ شرح ابن ابى الحديد، ج ١، ص ١٧٥.