حسب اوقات يا فصول مانند تابستان، زمستان يا يك ماه يا يك هفته معين است؛ بدين معنا كه عين براى هميشه در زمان مشخص ـ مثل بهار ـ ملك يك خريدار و در زمان ديگر ـ مثل تابستان ـ ملك خريدارى ديگر باشد. در اين نوع بيع، منافع به تبع عين، به خريدارانِ متفاوت در زمان‌هاى خاص و به صورت متناوب، منتقل مى‌گردد؛ بدين گونه كه هركس، عين و منافع آن را در برهه‌اى خاص مالك مى‌شود و مى‌تواند آن را به ديگرى واگذار كند.

بيع زمانى نزد برخى (٦٧)، شبيه وقف بر اولاد نسل در نسل است، در وقف بطون، ملكيت حقيقى براى نسل اول جعل شده و شأنيت ملكيت براى نسل‌هاى بعدى به گونه تسلسل مى‌باشد، ولى ملكيت در بيع زمانى براى افراد متعددى به نحو ادوارى جعل شده است.

ازطرفى ديگر، اين عقد شبيه اجاره است ؛ چرا كه ملكيت منفعت در آن محدود به مدتى خاص است، اما از آن جهت كه ملكيت عين در بيع زمانى به مشترى منتقل مى‌شود، با اجاره متفاوت است، همچنين در بيع زمانى، منفعت، به تبع ملكيت عين ـ و نه مستقلاً ـ منتقل مى‌شود.

بيع زمانى با بيع متعارف نيز از جهاتى تفاوت دارد، از جمله اينكه در آن، ملكيت هركس محدود به زمانى خاص است، به علاوه مشترى در بيع زمانى حق تغيير عين ـ همچون تغيير در ساختمان يا خراب كردن آن ـ را جز با اجازه ساير مالكين، ندارد.

بيع زمانى از اين جهت به شركت شباهت دارد، چنانكه به مهايات نيز در چگونگى انتفاع و بهره برى چند نفر از عين مشاع ، شبيه است. البته تفاوت بيع زمانى با اشاعه اين است كه در بيع زمانى ملكيت افراد به صورت طولى ولى در ملكيت مشاع به گونه عرضى است .

(٦٧) كتاب المكاسب، ج ٤، ص ٦٣.