وجود دارد ، نسبت افراد غير ثقه در ميان آنان، بسيار كم خواهد بود، بنابر اين احتمال اينكه شخصى كه غالباً از افراد موثق روايت نقل مى‌كند در يك روايت خاص از سه شخص غيرموثق، روايت نقل كرده باشد بسيار ضعيف است. بر اين اساس به صحت اين روايت اطمينان حاصل مى‌شود. (٢١)

٢. موثّقة عبداللّه‌ بن سنان عن أبي عبداللّه‌(ع) قال : إذا بلغ الغلام ثلاث عشرة سنة كتبت له الحسنة و كتب عليه السيئة و عوقب و إذا بلغت الجارية تسع سنين فكذلك ، وذلك أنّها تحيض لتسع سنين (٢٢)؛

امام صادق(ع) فرمودند: زمانى كه پسر به سيزده سالگى برسد نيكى ها و بدى‌هايش در دفتر اعمال او ثبت مى‌شود و به واسطه بدى هايش مورد عقوبت قرار مى‌گيرد، و زمانى كه دختر به نه سالگى برسد نيز چنين است، و اين به سبب آن است كه در سن نه سالگى حيض مى‌شود.

مراد از رسيدن دختر به نه سالگى ، تمام شدن نه سالگى است؛ زيرا بلوغ در لغت به معناى منتهى شدن به آخرين مقصد زمانى يا مكانى يا غير آن است. (٢٣)تعليل موجود در روايت ـ چون دختر در سن نه سالگى حيض مى‌شود ـ به اين معنا نيست كه حكم بلوغ در سن نه سالگى، منوط به حيض شدن است نه به سن نه سالگى ؛ زيرا در صورت چنين برداشتى ، روايت بر اكثر مصاديق ، قابل صدق نخواهد بود، چون حيض شدن در نه سالگى، امرى بسيار نادر است. بنابراين صحيح نيست كه علت ثبت رفتارهاى دختر در دفتر اعمال را در سن نه سالگى، حيض شدن بالفعل او بدانيم در حالى كه فعليت حيض شدن در نه سالگى بسيار نادر است.

بنابراين، ارايه تقرير منسجم از تعليل «وذلك أنّها تحيض لتسع سنين»، به

(٢١) مراجعه كنيد به : مشايخ الثقات ، ص٤٢ به بعد .
(٢٢) وسائل الشيعة ، ج١٣ ، باب ٤٤ از ابواب الوصايا ، ح ١٢ .
(٢٣) المفردات ، راغب اصفهانى، ص٦٠ .