برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٧١ - ادامه سوره نساء
يَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَ رُسُلِهِ وَ يُرِيدُونَ أَنْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ اللَّهِ وَ رُسُلِهِ وَ يَقُولُونَ نُؤْمِنُ بِبَعْضٍ وَ نَكْفُرُ بِبَعْضٍ وَ يُرِيدُونَ أَنْ يَتَّخِذُوا بَيْنَ ذلِكَ سَبِيلًا).
در حقيقت اين جمله حال يهوديان و مسيحيان را روشن مىسازد كه يهوديان مسيح را به رسميت نمىشناختند، و هر دو، پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله را، در حالى كه طبق كتب آسمانى آنها نبوت اين پيامبران بر ايشان ثابت شده بود.
بنابراين، ايمان آنها حتى در مواردى كه نسبت به آن اظهار ايمان مىكنند، بىارزش قلمداد شده است، چرا كه از روح حقجويى سر چشمه نمىگيرد.
(آيه ١٥١)- در اين آيه ماهيت اين افراد را بيان كرده، مىفرمايد: «آنها كافران واقعى هستند» (أُولئِكَ هُمُ الْكافِرُونَ حَقًّا).
و در پايان آنها را تهديد كرده، مىگويد: «ما براى كافران عذاب توهين آميز و خواركنندهاى فراهم ساختهايم» (وَ أَعْتَدْنا لِلْكافِرِينَ عَذاباً مُهِيناً).
(آيه ١٥٢)- در اين آيه به وضع مؤمنان و سرنوشت آنها اشاره كرده و مىگويد: «كسانى كه ايمان به خدا و همه پيامبران او آوردهاند و در ميان هيچ يك از آنها تفرقه نينداختند (و با اين كار، «تسليم و اخلاص» خود در برابر حق، و مبارزه با هر گونه «تعصب» نابجا را اثبات نمودند) به زودى خداوند پاداشهاى آنها را به آنها خواهد داد» (وَ الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَ رُسُلِهِ وَ لَمْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ أُولئِكَ سَوْفَ يُؤْتِيهِمْ أُجُورَهُمْ).
و در پايان آيه به اين مطلب اشاره مىشود كه اگر اين دسته از مؤمنان در گذشته مرتكب چنان تعصبها و تفرقهها و گناهان ديگر شدند اگر ايمان خود را خالص كرده و به سوى خدا بازگردند خداوند آنها را مىبخشد «و خداوند همواره آمرزنده و مهربان بوده و هست» (وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً).
(آيه ١٥٣)
شأن نزول:
جمعى از يهود نزد پيامبر صلّى اللّه عليه و آله آمدند و گفتند: اگر تو پيغمبر خدايى كتاب آسمانى خود را يكجا به ما عرضه كن، همانطور كه موسى تورات را يكجا آورد، اين آيه و آيه بعد نازل شد و به آنها پاسخ گفت.
تفسير:
بهانه جويى يهود- در اين آيه، نخست اشاره به درخواست اهل