برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٠٦ - يك امتياز بزرگ اسلام

وَ يُرْسِلُ عَلَيْكُمْ حَفَظَةً).

سپس مى‌فرمايد: «نگاهدارى اين حساب تا لحظه پايان زندگى و فرا رسيدن مرگ ادامه دارد» (حَتَّى إِذا جاءَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ). «و در اين هنگام فرستادگان ما كه مأمور قبض ارواحند روح او را مى‌گيرند» (تَوَفَّتْهُ رُسُلُنا).

و در پايان اضافه مى‌كند كه «اين فرشتگان به هيچ وجه در انجام مأموريت خود كوتاهى و قصور و تفريط ندارند، نه لحظه‌اى گرفتن روح را مقدم مى‌دارند، و نه لحظه‌اى مؤخر» (وَ هُمْ لا يُفَرِّطُونَ).

(آيه ٦٢)- در اين آيه اشاره به آخرين مرحله كار انسان كرده، مى‌گويد: «افراد بشر پس از طى دوران خود با اين پرونده‌هاى تنظيم شده كه همه چيز در آنها ثبت است، در روز رستاخيز به سوى پروردگارى كه مولاى حقيقى آنهاست باز مى‌گردند» (ثُمَّ رُدُّوا إِلَى اللَّهِ مَوْلاهُمُ الْحَقِّ). و در آن دادگاه، «دادرسى و حكم و قضاوت مخصوص ذات پاك خداست» (أَلا لَهُ الْحُكْمُ).

و با آن همه اعمال و پرونده‌هايى كه افراد بشر در طول تاريخ پرغوغاى خود داشته‌اند «به سرعت به تمام حسابهاى آنها رسيدگى مى‌كند» (وَ هُوَ أَسْرَعُ الْحاسِبِينَ).

تا آنجا كه در بعضى از روايات وارد شده، انّه سبحانه يحاسب جميع عباده على مقدار حلب شاة!: «خداوند حساب تمام بندگان را در زمان كوتاهى به اندازه دوشيدن يك گوسفند، رسيدگى مى‌كند»!

(آيه ٦٣)- نورى كه در تاريكى مى‌درخشد! بار ديگر قرآن دست مشركان را گرفته و به درون فطرتشان مى‌برد و در آن مخفيگاه اسرار آميز نور توحيد و يكتا پرستى را به آنها نشان مى‌دهد و به پيامبر صلّى اللّه عليه و آله دستور مى‌دهد به آنها «بگو: چه كسى شما را از تاريكيهاى برّ و بحر رهايى مى‌بخشد»! (قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ).

ظلمت و تاريكى گاهى جنبه حسى دارد و گاهى جنبه معنوى: ظلمت حسى آن است كه نور بكلى قطع شود يا آن چنان ضعيف شود كه انسان جايى را نبيند يا به زحمت ببيند، و ظلمت معنوى همان مشكلات، گرفتاريها و پريشانيها و آلودگيهايى‌