تاريخ حديث شيعه در سده هاى دوازدهم و سيزدهم هجرى - صفره، حسين - الصفحة ٢٩٥ - ١ - ٤ منتخب، خلاصه، مستدرك و فهرست نگارى

٥. منتخب شرح نهج البلاغة به نام‌ التقاط الدرر النخل‌، از محمّد بن حاج قنبر كور على مدنى كاظمى (م ح ١٣٠٠ ق). اين كتاب، گزيده شرح نهج البلاغةى ابن ابى الحديد است كه شامل مباحث مربوط به اخلاق، حكم و آداب است.[١]

٦. رموز التفاسير الواقعة فى الكتب الأربعة، از على اصغر بن محمّد يوسف قزوينى (ق ١٢ ق)[٢].[٣]

٧. فهرس ما فى البحار، از سيّد محمّد بن احمد حسينى لاهيجانى (م بعد از ١١٢٠ ق).[٤]

كتاب‌هايى كه در بحار الأنوار از آنها نقل شده، در ٢٧ باب، معرّفى گرديده‌اند.[٥]

٨. مختصر جلاء العيون‌، از آقا على اكبر، خواهر زاده علّامه مجلسى كه در ماه رمضان ١١٢٣ ق، از نگارش آن، فراغت يافته است.[٦]

٩. ترتيب معانى الأخبار، از داوود بن حسن بن يوسف اوالى بحرانى. مؤلّف، شاگرد عبد اللَّه بن صالح سماهيجى (م ١١٣٥ ق) است و كتاب را بر اساس ترتيب حروف الفبا سامان داده است.[٧]

[١]. الذريعة، ج ٢، ص ٢٤١ و ج ١٤، ص ١٤٦ و ج ٢٢، ص ٤١٤.

[٢]. وى، نزد فضلاى قزوين، از جمله برادرش محمّد باقر و رضى الدين محمّد و ميرزا خليل بن غازى قزوينى درس خواند. ميرزا محمّد اخبارى، او را ستوده است. برخى، اين ستايش را دليل يكى بودن مسلك فكرى آن دو دانسته و آنها را اخبارى معرّفى كرده‌اند. سفينة النجاة( معروف به المقالات الخمس) در ادعيه و زيارات نيز از اوست( أعيان الشيعة، ج ٨، ص ١٢٧).

[٣]. أعيان الشيعة، ج ٨، ص ١٢٧.

[٤]. وى، فقيه و دانشمند شيعى و از شاگردان علّامه مجلسى است كه به حديث و علوم آن، اهتمام داشته، چنان كه به تبحّر در اخبار، مشهور بوده است. وى، در لاهيجان، حوزه علمى و تدريس داشته است و ملّا عبد النبى طسوجى از شاگردان اوست. شرح حديث« ثلاثة لا أدرى أيّهم أعظم أجراً» و نيز شرح حديث:« فإن قال فلم جعل الصوم» از وى، معرّفى شد( تراجم الرجال، ج ١، ص ٤٤٧ و ج ٢، ص ٣٦٦).

[٥]. فهرست نسخ خطّى كتاب‌خانه آية اللَّه مرعشى، ج ٢، ص ٢٣٥، ٦٣٥ و ج ١٨، ص ٤٦( ش ٦٨٥٦).

[٦]. الذريعة، ج ٢٠، ص ١٩٣( ٢٥٣٣).

[٧]. الذريعة، ج ٤، ص ٧٠( ش ٢٨٦).