تاريخ حديث شيعه در سده هاى دوازدهم و سيزدهم هجرى - صفره، حسين - الصفحة ١١٤ - قرن سيزدهم

و روايات و شرح آنها در چند فصل.[١]

٤٥. عبقات الأنوار فى إمامة الأئمة الأطهار، از مير حامد حسين بن محمّد قلى لكهنويى هندى (م ١٣٠٦ ق). اين كتاب، به فارسى و در موضوع امامت است و مهم ترين كتاب در اين باب، از صدر اسلام تاكنون به حساب مى‌آيد و در واقع ردّ باب امامت از كتاب تحفه اثنى عشريه عبد العزيز دهلوى از علماى اهل سنّت (م ١٢٣٩ ق) است كه در آن، پاره‌اى از احاديث وارد شده درباره امامت امام على عليه السلام با عباراتى خارج از آداب مناظره، انكار شده است.

مير حامد حسين، در عبقات،[٢]

متواتر بودن و صحّت سند احاديث مورد بحث را به صورت ابتكارى و بر اساس كتب رجال خود اهل سنّت، اثبات كرده است. كتاب وى، بزرگ ترين كتاب در نوع خود، با بيش از بيست مجلّد سند و استدلال است. اين كتاب شريف، داراى دو «منهج» است:

منهج اوّل، درباره اثبات دلالت آياتى چند از قرآن بر امامت است؛ مانند آيات، «إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ ...»، «الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ» و ... كه اين مجلّد، چاپ نشده است و در كتاب‌خانه مؤلّف در لكهنو موجود است.

منهج دوم، درباره احاديث دوازده گانه در باب امامت است. اين منهج، دوازده مجلّد است. هر حديث در يك مجلّد آمده و برخى از اين مجلّدات، خود در چندين مجلّد، چاپ شده است.[٣]

احاديث دوازده‌گانه عبقات عبارت اند: ١. حديث غدير، ٢. حديث منزلت، ٣. حديث ولايت، ٤. حديث طير، ٥. حديث مدينة العلم، ٦. حديث تشبيه، ٧. حديث مناصبت، ٨. حديث نور، ٩. حديث رايت، ١٠. حديث‌

[١]. همان، ج ٧، ص ٢٨٤( ش ٢٧١٩).

[٢]. عبقات( به فتح عين و كسر باء)، جمع عبقه و به معناى چيزى است كه بوى خوش دارد و كلمه انوار، جمع نور( به فتح نون و سكون واو) به معناى گل يا گل سفيد است( عبقات الأنوار، ج ١، مقدّمه).

[٣]. براى اطّلاع بيشتر درباره روش مير حامد حسين در تأليف عبقات و چاپ‌هاى آن، رك: دانش نامه امام‌على عليه السلام، ج ١٢، ص ٢٩٤- ٣٠٩.