تاريخ حديث شيعه در سده هاى دوازدهم و سيزدهم هجرى - صفره، حسين - الصفحة ٣٣٥ - احمد بن زين الدين احسايى(م ١٢٤١ ق)

برخى از اين آثار در فصل اوّل نيز به مناسبت بحث اخباريگرى ياد شد.

محمّد كاظم بن محمّد شفيع هزار جريبى (م ح ١٢٣٨ ق)

وى از دانشمندان بزرگ شيعه است كه در كربلا، نزد وحيد بهبهانى درس خواند و از او و سيّد محمّد مهدى شهرستانى و سيّد على بن محمّد على صاحب رياض، روايت مى‌كند. او به علوم و معارف اهل بيت عليهم السلام توجّه ويژه‌اى داشت. از آثار اوست:

- الأربعون حديثاً

- تحفة المجاورين‌

- جواهر الأخبار و معتقد الأخيار (در امامت)

- درر الأخبار

- الدرر الصافية فى ترجمة بعض الكلمات القصار لأمير المؤمنين عليه السلام‌

- السراج المنير فى الفوائد الرجالية

- محك ايمان در اخلاق مؤمنان‌

معارف الأنوار

- معارف الأئمة عليهم السلام.[١]

احمد بن زين الدين احسايى (م ١٢٤١ ق)

شرح حال وى در فصل اوّل گذشت. او بر احاديث متعدّدى شرح دارد كه عمده آنها در كتاب جوامع الكلم‌[٢]

به چاپ رسيده و از آن جمله است:

- اجوبة مسائل الشيخ محمّد القطيفى (در شرح چند روايت مشكل)[٣]

[١]. أعيان الشيعة، ج ١٠، ص ٤٢؛ روضات الجنّات، ج ٧، ص ٢٠٠؛ موسوعة طبقات الفقهاء، ج ١٣، ص ٦٢٤؛ الذريعة، ج ٥، ص ٢٥٩ و ج ٨، ص ١٢٧ و ١١٧. آثار ديگرى نيز در حديث و رجال دارد.

[٢]. شامل ٩٢ رساله و دوازده قصيده شيخ احمد احسايى، به خطّ احمد بن محمّد خوش‌نويس و .... در تبريز به سال ١٣٧٦ ق، در دو مجلّد به قطع رحلى، چاپ سنگى شده است.

[٣] صفره، حسين، تاريخ حديث شيعه در سده هاى دوازدهم و سيزدهم هجرى، ١جلد، موسسه علمى فرهنگى دار الحديث، سازمان چاپ و نشر - قم - ايران، چاپ: ١، ١٣٨٥ ه.ش.