دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٨٩
٢ / ٦
مرتبه ششم : توحيد در عبادت
عبادت ، در لغت به معناى نرمش و فروتنى است [١] و عبادت خدا ، به معناى فروتنى و خضوع در برابر اوست . توحيد در عبادت ، در قرآن و روايات اسلامى ، در دو معنا به كار مى رود : ١ . اطاعت از خداى يگانه و ترك پرستش غير او ، مانند : «و در هر امّتى فرستاده اى برانگيختيم كه : خدا را بپرستيد و از طاغوت بپرهيزيد» . و نيز : «و مژده باد آنان را كه از پرستش طاغوت ، پرهيز كردند و به سوى خدا باز گشتند» . اين معنا از توحيد در عبادت ، همان توحيد در اطاعت است كه پيش از اين ، توضيح داده شد . ٢ . خالص كردن انگيزه در پرستش خداى يگانه . البته لازمه توحيد در اطاعت ، توحيد در عبادت نيز هست ؛ زيرا اطاعت از اوامر الهى به طور مطلق ، مستلزم اخلاص و پاك سازى انگيزه است ؛ امّا به دليل اهمّيت اين معنا و مراتب اخلاص در عبادت ، عنوان مستقلى دارد .
[١] عَبَدَ ، دو ريشه دارد كه گويا از نظر معنا ، متضادند . يكى از اين دو بر نرمى و خاكسارى و كُرنش و پرستش ، و ديگرى بر شدّت و تندى و قوّت و صلابت ، دلالت مى كند .