دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٤٢٧
٣١٣٩.علل الشرائع ـ به نقل از معمّر بن يحيى ـ: به امام باقر عليه السلام گفتم : چرا مردم با آن كه خِرد دارند ، نمى فهمند؟ [١] فرمود: «زمانى كه خداوند ـ تبارك و تعالى ـ آدم عليه السلام را آفريد ، اَجَل او را پيشِ رويش قرار داد و آرزويش را پشتِ سرش، و چون مرتكب خطا شد ، آرزويش را پيش روى او قرار داد و اَجَلش را پشتِ سرش. از اين روست كه خِرد دارند ، امّا نمى فهمند» .
٧ / ٥
ولايت شيطان
٣١٤٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هرگاه كسى مستحقّ ولايت شيطان و شقاوت (تيره روزى) شود ، آرزو پيشِ رو مى آيد و اجل ، پشتِ سر مى رود.
٣١٤١.امام على عليه السلام : آرزو ، سلطه شياطين بر دل هاى غافلان است.
٣١٤٢.امام على عليه السلام ـ در سفارش به كميل ، در برحذر داشتن از شياطين ـ: اى كميل! آنان با خودشان تو را مى فريبند و اگر فريبشان را نخوردى، با جلوه دادن شهواتت در نظر تو و برآوردن آرزوها و خواسته هايت ، سعى مى كنند تا تو را بفريبند و برايت ، ظاهر آرايى و وسوسه گرى مى كنند و دچار فراموشى ات مى سازند و به تو امر و نهى مى كنند، و تو را به خداوند عز و جل چندان خوش گمان مى سازند كه به او اميد [ ِ بى بيم] مى بندى و بدين ترتيب ، غِرّه مى شوى و نافرمانى خدا مى كنى، و سزاى نافرمان هم آتش جهنّم است.
[١] مجلسى قدس سره گويد: ممكن است مراد اين باشد كه: چرا مردم با آن كه مى دانند مرگ و حساب و كتاب و مجازات در كار است و به آنها ايمان دارند اثر اين دانستن در اعمال و رفتار آنان ظاهر نمى شود؟ پس، با خطاها و گناهانى كه مى كنند گويى چيزى در اين باره نمى دانند. ظاهراً در اين جا تصحيفى از جانب ناسخان صورت گرفته و «لايعلمون»، «لايعملون». [عمل نمى كنند ]بوده است؛ بنابراين، معناى جمله بر مى گردد به آنچه گفتيم.