عبرتهاى عاشورا - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٨٩

تغيير آن نبود و راه چاره همان بود كه امام حسين عليه السلام به سويش شتافت.
٣- پيمان شكنى:
در تاريخ اديان الهى حتى يك مورد را نمى‌توان يافت كه از پيمان شكنى مؤمنان راستين، به ويژه اولياى الهى در آن سخن رفته باشد و يكى از ويژگى‌هاى بايسته رهبران دينى، وفاى به پيمان است. در برابر، رهبران كفر، بى‌هيچ پروايى همواره آن جا كه منافع نارواى خويش را در خطر ديده‌اند، پاى بر روى هر پيمان و عهدى نهاده‌اند. قرآن نيز به صراحت در مورد آنان مى‌فرمايد:
«فَقاتِلُوا ائِمَّةَ الْكُفْرِ انَّهُمْ لاايْمانَ لَهُمْ لَعَلَّهُمْ يَنْتَهُونَ» «١»
پس، با پيشوايان كفر پيكار كنيد كه آنان هيچ پيمانى را پاس نمى‌دارند، باشد كه [از پيمان شكنى‌] باز ايستند.
پس از آن كه مسلمانان با امام على عليه السلام بيعت كردند و چنين بيعتى- صرف نظر از نصب الهى- پذيرش حكومت را بر آن امام معصوم واجب كرد، معاويه به جاى پايبندى به اين عهد الهى نخستين مخالفت‌ها و كينه‌هاى خويش را آشكار ساخت و زير بار خلافت امام نرفت؛ چنان كه ناكثين و مارقين نيز از حزب اموى (قاسطين) پيروى كردند و پيمان بيعت را شكستند. همچنين معاويه پس از شهادت امام على عليه السلام با مكر و حيله زمينه‌هاى صلح امام حسن عليه السلام را فراهم كرد و امام ناچار شد آن صلح تحميلى را بپذيرد و پيمانى با معاويه امضاكند. او در نخستين فرصت، به مركز حكومت و عراق سفر كرد و به منبر رفت و پس از بدگويى از امام على عليه السلام و پيروان آن حضرت، به صراحت اعلام كرد كه به هيچ يك از مواد پيمان صلح عمل نخواهد كرد و همه را زير پا خواهد گذاشت! «٢»
در آن روزگار، خوى زشت و شيطانى پيمان شكنى به جامعه نيز راه يافته بود، چنان كه مردم كوفه پس از آن همه نامه و پيام به امام حسين عليه السلام نه تنها به پيمان خويش وفا نكردند، بلكه با دشمن نيز هم داستان شدند و سرهاى مقدّس شهيدان را براى اميرشان هديه بردند.