معجزات انبیا در تفسیر المنار - مدرسی راد، زهرا؛ غضنفری، علی؛ میراحمدی، عبدالله - الصفحة ٤٨ - ٤- معقول بودن معجزه
است، بلكه براي آن است كه آن گروه از محور حس بيرون نرفتند و با معيار عقل اعجاز را از غير آن جدا نكردند.[١]
و) آنچه در پذيرش دعوت پيامبران نقش اساسي دارد، همان برهان عقلي محض است كه زمينه اين پذيرش را فراهم ميسازد و نقش معجزه در اين عرصه تنها مُهر تأييد بر برهان عقلي است. ازاینجهت هر كس دعوت پيامبر را تعقل كند و اعجاز او را بنگرد، در ايمان خود استوار ميماند.[٢]
ز) کسانی که باخبر متواتر از معجزات حسی باخبر میشوند آنها نیز به کمک عقل خود بر عدم تبانی راویان بـر کـذب، یقین حاصل کرده و به معجزات ایمان میآورند. بر این اساس، ایمـان آوردن بـه نبی بهواسطه معجزه، درواقع ایمان آوردن آدمی به عقل خویش شمردهشده است.[٣]
[١] - عبدالله جوادی آملی، معرفتشناسي درقرآن، قم: نشر اسراء، ص ٢٤٧.
[٢] - همو، فلسفه الهي ازمنظر امام رضا (ع)، ۱۳۸۸، ص ١٦٧.
[٣] - ر. ک. مرتضی ایروانی نجفی، الهه شاه پسند، «ارتباط عقل و اعجاز»پژوهشهای قران و حدیث، سال ۴۵، شماره یکم، ۱۳۹۱، ص ۲۴ به نقل ازخواجه نصیر الدین طوسی، تصورات (روضة التسلیم)ص ۱۰۸. تفتازانی درتوضیح تقسیم دلیل به عقلی و نقلی، دلیل نقلی محض را باطل میداند؛ با این توضیح که دست کم صـدق مخبـر بایـد بـه و سیله عقل تأیید گردد. اگر سلسله صدق مخبران به کـسی کـه صـدق او بـه و اسـطه عقـل دانـسته میشود، منتهی نگردد دور و تسلسل لازم میآید. مسعود بن عمر تفتازانی، شرح المقاصد، ۵ جلدی، قم: الشریف الرضی، ۱۴۰۹، ج ۱، ص ۲۸۰-۲۸۱