معجزات انبیا در تفسیر المنار - مدرسی راد، زهرا؛ غضنفری، علی؛ میراحمدی، عبدالله - الصفحة ١٥٠ - چهارم) شکافته شدن دریا و عبور بنی اسرائیل
تَنْظُرُونَ»[١]و «فَأَوْحَيْنا إِلى مُوسى أَنِ اضْرِبْ بِعَصاكَ الْبَحْرَ فَانْفَلَقَ فَكَانَ كُلُّ فِرْقٍ كَالطَّوْدِ الْعَظِيمِ».[٢] همچنین غرق شدن فرعونیان در آب نیز مطرح شده است مانند: «... فَأَغْرَقْنَاهُمْ فِي الْيَمِّ ...»[٣]
عبده شکافته شدن دریا را از معجزات حضرت موسی (ع) میداند و پس از توضیح درباره جواز عقلی معجزه و وجوب ایمان بهظاهر آن، به سخن منکران معجزه اشاره میکند که آدمهای بیپروا که معجزات را دوست ندارند، گمان کردند عبور بنیاسرائیل در زمان جزر آب بوده؛ با این توضیح که در زمان جزر شدید در دریای احمر، انسان میتواند پیاده از آن عبور کند. زمانی که فرعون و سربازانش به دنبال حضرت موسی (ع) و پیروانش وارد آب شدند، دریا طغیان کرد و آب بالا آمد تا اینکه مصریان غرق شدند پس با این موفقیت لطف خداوند بر بنیاسرائیل محقق شد که این واقعه با معجزه نبودن منافاتی ندارد.[٤]
وی سپس برای نقد سخن منکران به کلمات در آیه «فَانْفَلَقَ فَكَانَ كُلُّ فِرْقٍ كَالطَّوْدِ الْعَظِيمِ» استناد میکند. توصیف کلمه «فرق»[٥] به صفت «طود عظیم»، به معنای کوه بزرگ، دلالت بر
[١] - بقره ۵۰. (به خاطر بیاورید)هنگامی را که دریا را برای شما شکافتیم و شما را نجات دادیم و فرعونیان را غرق کردیم درحالی که تماشا میکردید.
[٢] - شعرا ۶۳. و به دنبال آن به موسی وحی کردیم، عصایت را به دریا زن، دریا ازهم شکافته شد و هر بخشی همچون کوه عظیمی بود.
[٣] -اعراف ۱۳۶؛ همچنین آیات ۱۰۳ اعراف و ۵۴ انفال .
[٤] -محمد رشید رضا، المنار، ج ۱، ص ۳۱۵.
[٥] - فرق به معنای جدایی است. ر. ک. راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، ص ۶۳۲. مراد ازفرق درآیه شکافتن دریا و باز شدن راه درآن است. ر. ک. علی اکبر قرشی، قاموس قرآن، ج ۵، ص ۱۶۶ .