آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٢٤٦ - اخبار باب

بطلميوس گفته: شب پره نام تازى دارد: خفاش، خشاط، خطّاب و وطواط و بسا كه خفاش از خفش باز گرفته است، و اخفش دو جور است يكى كم ديد مادر زاد و دومى كم ديد از حادثه‌اى و آن كسى است كه شب بيند نه روز، و در روز ابر بيند نه روز آفتابى.

و اينكه گفته خفاش خطاف است مورد اعتراض است و حق اينست كه دو نوع است و بقول برخى خفاش خرد است و وطواط درشت و آن در روشنى ماه نبيند و نه در روشنى خورشيد از اين رو وقتى را خواهد كه نه تاريك باشد و نه روشن و آن هنگام غروب خورشيد است كه پشه‌ها در جوش و خروشند و براى بدست آوردن خوراك خود كه خون جاندار است برآيند و شب پره هم براى جستن روزى آيد، و روزى خواهى بجان روزى خواهى افتد، و شب پره بهيچ وجه از پرنده‌ها نباشد چون دو گوش دارد و دندان دارد و خايه دارد و حيض بيند و پاك شود و بخندد مانند آدمى و چون چهارپا بشاشد و بچه شير دهد و پر هم ندارد.

يكى از مفسران گفته: چون شب پره را عيسى بن مريم ٧ بفرمان خدا آفريد از صنع خدا تعالى جدا گرديد و از اين رو همه پرنده‌ها باو زور گويند و او را دشمن دارند، و هر پرنده گوشتخوارش بخورد و هر پرنده ديگرش هم بكشد و از اين رو جز در شب پرواز نكند.

و گفتند: عيسى جز آن را نساخت چون در آفرينش كاملترين پرنده است و توانائى رساترى خواهد چون پستان و دندان و گوش دارد، و گفتند از او ساختن شب پره خواستند براى اينكه شگفت‌ترين پرنده است چون گوشت است و خون و بى‌پر بپرد و تند بپرد و پر بچرخد، و از پشه و مگس و پاره‌اى ميوه‌ها بخورد، و با اين همه عمر دراز كند و گفتند از كركس و گوره‌خر عمرش درازتر است، و ماده‌اش از سه جوجه تا هفت بزايد و بسيار باشد كه در ميان هوا جفت‌گيرى كند.

و در جانوران نيست جانورى كه فرزندش را بدوش كشد جز شب‌پره كه بدان بسيار مهر دارد و از او نگرانست و بسا در حال پرواز بچه‌اش را شير دهد و خويش‌