آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ١٧٢ - تفسير

فرمان خدا را مو بمو اجرا كرده.

در احياء گفته: بنگر بزنبور عسل چگونه خدا باو وحى كرده تا از كوهها خانه ساخته و از لعابش شمع و عسل برآورده و يكى را روشنى و ديگرى را درمان نموده، سپس اگر در كارهاى عجيبش بينديشى از خوردن گلها، دورى از پليديها و فرمانبرى از سردار خود كه بزرگتر آنها است، و داد و دهش سردار آنها نسبت بدانها تا آنجا كه اگر يكى آلوده بدر لانه آيد او را بكشد در شگفت مانى اگر خودشناس باشى و در انديشه شكم و فرج و دلخواه خود نباشى و سرگرم بدشمنى رقيبان و دوستى رفيقان نگردى.

و آنگه همه را بگذار و بخانه سازى او پرداز از ماده شمع و شكل شش گوش كه نه خانه گرد سازد و نه چهار گوش و نه پنج گوش بلكه تنها شش گوش برگزيده براى خاصيت كه دارد و بفهم جز مهندس نرسد و آن اينست كه پهن‌ترين و جادارترين اشكال است، زيرا از مربع گوشه‌هاى تنگى بيكاره ميماند و شكل زنبور دراز و بلند است و گرد، و مربع را وانهاده تا گوشه‌هايش تهى نمانند و اگر خانه گرد مى‌ساخت در بيرون آنها رخنه‌هاى تهى مى‌ماندند، زيرا چون دائره‌ها را گرد هم فراهم آرى بهم نچسبند با اينكه هيچ شكلى از اشكال گوشه‌دار جادارتر از گرد نباشد، و در فراهم كردن اشكال كه بيرخنه باشند همان شكل مسدس است، و اين خاصيت اين شكل است.

ببين چگونه خدا تعالى به زنبور عسل با خردى او اين را الهام كرده از لطف و عنايت خود بوجود نياز برآرش براى زندگى بشر، فسبحانه ما اعظم شأنه و اوسع لطفه و امتنانه.

و از خوى او است كه از هم گريزند و با هم بجنگند در سوراخ خود، و هر كه نزديك كندوى آنها شود بگزند و بسا بميرد، و چون يكى از آنها درون سوراخ بميرد او را بيرون اندازند، و از خوى او است نظافت و از اين رو فضله خود را بيرون لانه اندازد چون بد بو است، و او در بهار و پائيز عسل سازد و عسل بهارش بهتر