اللباب (شرح فارسی بر خلاصه الحساب شيخ بهائى) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٣ - قاعده ديگر در تسهيل ضرب

المرتبة الاولى و ارسم آحاد الحاصل تحتها و أحفظ لعشراته آحادا بعدّتها لتزيدها على حاصلضرب ما بعدها إنكان عددا و إنكان صفرا رسّمت عدّة العشرات تحته.

و ان لم يحصل آحاد فضع صفرا حافظا لكلّ عشرة واحدا لتفعل به ما عرفت.

و متى ضربت في صفر فارسم صفرا.

و إنكان مع المفرد اصفارا فارسمها على يمين سطر الخارج.

ترجمه: تبصره‌

پس اگر مراتب مضروب و مضروب فيه زياد و عمل ضرب داراى فروع و شعبى بود از قلم كمك بگير پس اگر ضرب مفرد در مركّب بود عددين را ترسيم نما پس از آن مفرد را در مرتبه اوّل از مركّب ضرب كن و بعد آحاد حاصلضرب را زير آن بنويس و براى عشراتش بتعداد آن از آحاد عددى را حفظ نما تا بر حاصل ضرب بعدى بيفزائى مشروط باينكه در مرتبه بعد عدد باشد و اگر صفر بود تعداد عشرات را زير صفر رسم كن.

و اگر از ضرب مفرد در مراتب عدد مركّب آحاد حاصل نشده بلكه صرفا عشرات بدست آمد پس بعد از ضرب صفرى ترسيم كن و براى عشره بدست آمده واحدى را حفظ كن تا طبق عمل قبلى آنرا بكار ببرى.

و هر زمانى كه عددى را در صفر ضرب نمودى پس بعد از ضرب صفر را ترسيم نما.

و اگر با عدد مفرد صفرهائى بود پس از اتمام عمل ضرب در سطر خارج تمام آن صفرها را سمت راست عدد بدست آمده رسم كن.

شرح‌ در اين تبصره مرحوم مصنّف بطور تفصيل و بنحو مشروح كيفيّت ضرب را بيان مى‌فرمايد و شرح آن اينست: