اللباب (شرح فارسی بر خلاصه الحساب شيخ بهائى) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٥٠ - اقسام خط و شرح آنها

شرح‌

اين عبارت مربوطست بتقسيمات خطّ.

خطّ يا مستقيم است و يا غير مستقيم:

خطّ غير مستقيم نيز بر دو قسم است:

١- پرگارى «منحنى».

٢- غير پرگارى «شكسته».

خطّ منحنى عبارتست از خطّى محدّب كه اگر در داخلش نقطه‌اى فرض كنيم و از آن نقطه بسطح داخلى آن خطوطى وصل شود تمام باهم مساوى باشند.

خطّ شكسته آنستكه از چند پاره خطّى كه بطرز مخصوصى بهم وصل شده باشند درست شده باشد.

و امّا خطّ مستقيم عبارتست از كوتاه‌ترين خطّى كه دو نقطه را بهم وصل كند.

و از امتيازات آن اينستكه هر وقت بطور مطلق اسم خطّ را بردند و قيدى همراهش نياوردند اينقسم مراد است.

و براى اينقسم از خطّ ده اسم مشهور مى‌باشد بقرار ذيل:

ضلع، ساق، مسقط الحجر، عمود، قاعده، جانب، قطر، وتر، سهم، ارتفاع كه شرح هركدام انشاء اللّه در بين ابحاث آتيه مى‌آيد.

يكى ديگر از امتيازات خطّ مستقيم اينستكه:

اگر با خطّى ديگر مانند خودش تلاقى داشته باشد نمى‌تواند بر سطح محيط باشد بلكه براى احاطه بر جسم ناگزيريم لااقلّ از سه خطّ.

متن: و السّطح ذو الإمتدادين فقط.