اللباب (شرح فارسی بر خلاصه الحساب شيخ بهائى) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٣ - كيفيت عمل

قوله: من محاذيها: ضمير مؤنّث به صورة راجع است.

متن: فان لم يبق شي‌ء فصفرا و ان تعذّر النّقصان منه اخذت اليه واحدا من عشراته و نقّصت منه و رسّمت الباقي فان خلت عشراته اخذت من مآته و هو عشرة بالنّسبة الى عشراته.

فضع فيها منه تسعة و اعمل بالواحد ما عرفت و تمّم العمل هكذا.

ترجمه: پس بعد از كسر و تفريق عدد از محاذى خود اگر چيزى باقى نماند زير خط عرضى صفرى بگذار و اگر كسر عدد از محاذى ممكن نبود ابتداء از مرتبه عشرات عدد فوقانى واحدى را كه در واقع (١٠) محسوب مى‌شود بمرتبه آحاد نقل داده آنگاه عمل تفريق را انجام بده و باقى مانده را ترسيم نما، حال اگر مرتبه عشرات فوقانى از عدد خالى بود واحد را از مرتبه مآت كه نسبت به عشرات (١٠) محسوب مى‌شود انتقال بده و آنگاه در مرتبه عشرات عدد (٩) را قرار بده و سپس با واحد مذكور آنچه را كه گفتيم انجام داده و عمل را باتمام برسان چنانچه در ذيل مشهود است:

شرح‌

صورى كه در تفريق موقع عمل پيش مى‌آيد چنين است:

عدد مفروق يا با مفروق منه مساوى است و يا كوچكتر و يا بزرگتر مى‌باشد.

در صورت اوّل بديهي است كه باقى ندارد پس در زير خطّ بايد صفرى قرار داد.

و اگر كوچكتر باشد بايد باقى را نوشت.